ASML stuwt Nederlandse chipsector: omzet verdubbelt in zes jaar

De Nederlandse chipindustrie groeit in hoog tempo. De omzet van de sector is in zes jaar tijd ruim verdubbeld, terwijl ook tienduizenden extra banen zijn ontstaan. Vooral de wereldwijde opmars van kunstmatige intelligentie geeft de sector een stevige impuls. ASML speelt daarin een hoofdrol.

Omzet chipindustrie stijgt naar 45,6 miljard euro

Nederlandse bedrijven in de halfgeleidersector waren vorig jaar samen goed voor een omzet van 45,6 miljard euro, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). In 2019 ging het nog om 21,3 miljard euro.

Daarmee is de omzet in zes jaar tijd meer dan verdubbeld. Dat komt niet alleen doordat bestaande chipbedrijven groter zijn geworden. Sommige ondernemingen zijn zich volgens het CBS ook sterker gaan richten op activiteiten rond chips.

Nieuwe bedrijven speelden een veel kleinere rol bij de omzetgroei. Sinds 2019 kwam ongeveer 400 miljoen euro aan extra omzet voor rekening van nieuwkomers in de sector.

De chipindustrie bestaat bovendien uit veel meer dan alleen fabrikanten die daadwerkelijk chips produceren. Sommige bedrijven ontwerpen chips en besteden de productie uit. Andere ondernemingen leveren machines en andere apparatuur die nodig zijn om halfgeleiders te maken.

ASML profiteert van enorme vraag naar AI

Een groot deel van de Nederlandse chipomzet komt voor rekening van ASML. De Veldhovense chipmachinefabrikant behaalde in 2025 een recordomzet van bijna 33 miljard euro.

De sterke groei hangt onder meer samen met de opmars van kunstmatige intelligentie. Grote technologiebedrijven bouwen in hoog tempo datacenters en hebben daarvoor steeds krachtigere chips nodig.

ASML vervult een belangrijke rol in die productieketen. Het Nederlandse bedrijf is de enige leverancier ter wereld van de meest geavanceerde lithografiemachines waarmee chipfabrikanten zeer geavanceerde chips kunnen produceren.

Ook andere Nederlandse bedrijven spelen een grote rol in de sector. Daaronder vallen chipfabrikant NXP en chipmachinebedrijf ASM. Laatstgenoemde behaalde afgelopen kwartaal een recordomzet van meer dan 1 miljard euro.

De snelle groei betekent overigens niet dat ieder chipbedrijf alleen maar personeel aanneemt. ASML maakte eerder bekend 1.700 banen te schrappen, ondanks de recordomzet. Volgens het bedrijf was de organisatie op onderdelen te stroef geworden.

Ook aantal banen bijna verdubbeld

Niet alleen de omzet is sterk gegroeid. Ook de werkgelegenheid in de Nederlandse chipindustrie is in zes jaar tijd bijna verdubbeld.

In 2019 werkten ruim 23.000 mensen in de sector. Vorig jaar waren dat er meer dan 43.000. Nieuwe chipbedrijven waren volgens het CBS goed voor bijna 2.000 extra banen.

De groei van de werkgelegenheid begint wel af te zwakken. In het afgelopen jaar kwamen er ruim duizend banen bij. Dat was de kleinste jaarlijkse stijging van de afgelopen jaren.

De Nederlandse overheid probeert ondertussen de positie van de sector te versterken. Het kabinet besloot vorig jaar 230 miljoen euro te investeren in de chipindustrie. Chips zijn inmiddels onmisbaar voor onder meer smartphones, huishoudelijke apparaten, elektrische auto’s en datacenters. Daardoor is de sector niet alleen economisch belangrijk, maar speelt Nederland via bedrijven als ASML ook een belangrijke rol in de wereldwijde chipketen.