ASML-topman haalt hard uit naar EU: ‘AI-bedrijven vertrekken uit Europa’

Christophe Fouquet, de topman van chipmachinefabrikant ASML, waarschuwt dat Europa AI-bedrijven dreigt weg te jagen met strenge regelgeving. Volgens de ceo loopt Brussel voor de troepen uit met nieuwe wetten, terwijl Europese bedrijven nog nauwelijks concurrerend zijn op het gebied van kunstmatige intelligentie.

De uitspraken van Fouquet komen op een gevoelig moment. De Europese Unie werkt momenteel aan nieuwe plannen om minder afhankelijk te worden van Amerikaanse technologiebedrijven en juist meer AI- en chipindustrie naar Europa te halen. Maar volgens de ASML-topman werkt het huidige beleid averechts.

ASML-ceo kritisch op Europese AI-regels

In een interview met POLITICO uitte Fouquet stevige kritiek op de Europese AI Act, de nieuwe AI-wetgeving van de EU. Volgens hem legt Brussel bedrijven al beperkingen op voordat Europa überhaupt een sterke AI-industrie heeft opgebouwd.

“We waren nog niet eens begonnen met lopen en kregen al allerlei obstakels opgelegd,” aldus Fouquet.

De topman van ASML waarschuwt dat bedrijven hun AI-activiteiten simpelweg naar andere regio’s verplaatsen als de regels in Europa te streng blijven.

“Als ze het hier niet kunnen doen, dan doen ze het ergens anders.”

ASML speelt een cruciale rol in de wereldwijde chipindustrie. Het Nederlandse bedrijf maakt de machines waarmee de meest geavanceerde chips ter wereld worden geproduceerd. Die chips vormen de basis voor AI-systemen, datacenters, smartphones en moderne auto’s.

Toch komt volgens Fouquet vrijwel alle vraag naar die technologie van buiten Europa. Maar liefst 99 procent van de verkopen van ASML gaat naar klanten buiten de Europese markt.

Brussel wil meer controle, industrie wil meer vrijheid

De uitspraken van Fouquet laten de groeiende spanningen zien tussen Brussel en grote Europese technologiebedrijven. De Europese Commissie probeert via regelgeving en subsidies meer grip te krijgen op AI en de chipsector, terwijl bedrijven juist meer ruimte willen om te concurreren met de Verenigde Staten en China.

Eerder deze maand ondertekende ASML samen met bedrijven als Airbus, Nokia, SAP en Mistral een brief aan voorzitter Ursula von der Leyen. Daarin waarschuwden zij dat de Europese AI-regels innovatie juist kunnen afremmen.

Volgens Fouquet moet Europa zich minder richten op ingewikkelde regelgeving en meer op het creëren van vraag naar AI-toepassingen.

Hij is ook kritisch op Europese plannen om zelf grote datacenters en chipfabrieken te bouwen met belastinggeld.

“Dat kun je beter overlaten aan industriële kampioenen, want die weten hoe dat moet,” zei hij.

Europa loopt achter op Verenigde Staten en China

De kritiek van ASML raakt een gevoelig punt binnen Europa. Terwijl Amerikaanse bedrijven als Nvidia, Microsoft en OpenAI miljarden investeren in AI, blijft Europa achter met relatief weinig grote AI-spelers.

Ook eerdere Europese chipambities liepen moeizaam. Zo mislukte het plan van Intel om een grote chipfabriek in Duitsland te bouwen nadat het Amerikaanse bedrijf financieel in zwaar weer terechtkwam.

Volgens Fouquet ligt het fundamentele probleem elders: Europa heeft simpelweg te weinig bedrijven die de meest geavanceerde AI-technologie gebruiken.

Daardoor ontstaat volgens hem een gevaarlijke situatie waarbij Europa miljarden investeert in chipfabrieken, terwijl de uiteindelijke producten vooral naar de Verenigde Staten worden geëxporteerd.