Dure brandstof raakt Nederlanders hard: meerderheid maakt zich zorgen

Een meerderheid van de Nederlanders maakt zich zorgen over de stijgende brandstofprijzen door de oorlog met Iran. Vooral de gevolgen voor de eigen portemonnee zorgen voor onrust. Meer dan zes op de tien Nederlanders vrezen de financiële impact, blijkt uit een enquête van Kieskompas in samenwerking met het ANP.

Vooral 50Plus, PVV en BBB-stemmers bezorgd

De zorgen over de hoge brandstofprijzen verschillen behoorlijk per politieke voorkeur. Nederlanders die tijdens de Tweede Kamerverkiezingen van 2025 op 50Plus stemden, maken zich relatief het meeste zorgen.

Ook onder kiezers van de PVV en BBB is de onrust groot. Meer dan driekwart van de ondervraagde stemmers van deze partijen zegt bezorgd te zijn over de betaalbaarheid van brandstof.

Volgens Martien Visser, lector energietransitie aan de Hanzehogeschool Groningen, zijn die zorgen begrijpelijk. Veel Nederlanders kunnen hun auto niet zomaar laten staan.

“Veel mensen zijn afhankelijk van hun auto en kunnen nu eenmaal niet anders. Wanneer autorijden duurder wordt, is dat een grote hap uit je maandbudget”, zegt Visser.

Vooral huishoudens met een laag inkomen worden volgens hem hard geraakt. Alternatieven die op langere termijn geld kunnen besparen, zoals elektrisch rijden of het beter isoleren van een woning, vragen vaak eerst om een flinke investering. Die mogelijkheid heeft niet iedereen.

Ook Nederlanders zonder auto voelen hogere prijzen

De gevolgen blijven bovendien niet beperkt tot automobilisten. Hogere brandstofprijzen maken ook het vervoer van producten duurder. Daardoor kunnen uiteindelijk ook boodschappen in prijs stijgen.

“Ook de supermarkten betalen meer wanneer brandstof duurder wordt, en die kosten zullen worden doorberekend aan de klant”, aldus Visser.

De stijgende brandstofprijzen kunnen daarmee breder in de economie voelbaar worden. Zelfs huishoudens zonder auto kunnen via hogere prijzen in winkels met de gevolgen worden geconfronteerd.

Jongeren maken zich minder zorgen

Onder kiezers van de Partij voor de Dieren zijn de zorgen relatief het kleinst. Ruim een op de drie ondervraagde PvdD-stemmers zegt bezorgd te zijn.

Ook onder kiezers van Volt, D66 en GL-PvdA ligt de bezorgdheid lager. Bij deze partijen geeft minder dan de helft aan zich zorgen te maken over de oplopende brandstofprijzen.

Leeftijd speelt eveneens een duidelijke rol. Vooral Nederlanders tussen de 50 en 64 jaar zijn bezorgd. Ruim twee derde van deze groep vreest de gevolgen van de hogere prijzen.

Jongeren tussen de 18 en 34 jaar maken zich relatief het minste zorgen. Toch is ook binnen deze leeftijdsgroep een meerderheid bezorgd. Van de ondervraagde jongeren geeft 58 procent aan zich zorgen te maken over de stijgende brandstofprijzen.