IMF: AI kan 40 procent van banen overnemen, jongeren kwetsbaar

Kunstmatige intelligentie (AI) houdt de wereldeconomie overeind, terwijl een energieschok de groei juist afknijpt. Toch waarschuwde het Internationaal Monetair Fonds (IMF) deze week voor een groot verlies van banen door AI, en jongeren zouden vooraan in de rij staan.

AI-geld houdt groei op 3%

IMF-directeur Kristalina Georgieva zei in Bangkok dat de investeringen in AI de wereldwijde groei rond de 3 procent houden. Ze sprak op de eerste dag van de jaarvergadering van het IMF en de Wereldbank, die tot en met morgen duurt.

Zonder die geldstroom was het beeld een stuk somberder geweest. De oorlog in het Midden-Oosten dreef de energieprijzen op, waardoor het IMF voor dit jaar 3 procent groei verwacht, tegen 3,5 procent in 2025.

De winst slaat vooral neer bij Aziatische landen die de chips en hardware achter AI bouwen. Zuid-Korea groeide in het eerste kwartaal, omgerekend naar een heel jaar, met 7,5 procent, terwijl het IMF in april nog op 1,8 procent rekende.

Daarmee groeide het land ruim vier keer zo hard als voorspeld. AI-hardware is volgens Georgieva inmiddels goed voor meer dan een tiende van alle goederenhandel ter wereld.

Maar dezelfde technologie heeft een keerzijde.

Banen door AI: jongeren eerst

Op de arbeidsmarkt noemde Georgieva AI “een langzaam voortrollende tsunami”. Het IMF verwacht dat de technologie uiteindelijk zo’n 40 procent van alle banen wereldwijd raakt, waarbij veel functies minder waard worden of helemaal verdwijnen.

In rijke landen ligt dat aandeel rond de 60 procent, in arme landen op zo’n 23 procent. Veiliger zijn die arme landen volgens haar niet: AI is er simpelweg nog niet aangekomen.

Starters lopen het grootste risico, omdat AI juist de routinetaken overneemt waar instapbanen op draaien. De Singaporese president Tharman Shanmugaratnam zei op hetzelfde panel dat de vraag naar afgestudeerden voor hun eerste baan nu al daalt.

Het verlies van banen door AI raakt ook de overheid. Als AI inkomen verschuift van werknemers naar de bezitters van kapitaal, zoals aandeelhouders, krimpt de belasting op arbeid, en juist daar leunen de meeste schatkisten op.

Op de beurs ligt het volgende risico op de loer. Grote AI-bedrijven hebben fors geleend om hun uitbouw te betalen, waardoor tegenvallende winsten zich volgens Georgieva snel door de markten kunnen verspreiden. Die uitbouw jaagt volgens haar ook de inflatie aan.

De rekening komt ook op de obligatiemarkt terecht. Techreuzen lenen daar zoveel dat overheden een hogere rente moeten bieden om nog genoeg kopers te vinden.

Daardoor levert veilig staatspapier meer op en dat drukt weer op de waarderingen van aandelen, Bitcoin (BTC) en edelmetalen.