Nederland krijgt mogelijk ‘zeer hoge’ gasprijzen: gasvoorraad niet op tijd vol

Nederlandse huishoudens moeten zich schrap zetten voor hoge gasprijzen deze winter. De Gasunie bevestigde woensdag dat de gasvoorraad niet meer op het gewenste niveau komt. Het probleem is niet dat het gas opraakt, maar wat het straks kost.

Bergingen halfvol, klok tikt door

De ondergrondse gasopslagen zijn voor ruim 45 procent gevuld. Dat is heel erg laag vergeleken met eerdere jaren

Het kabinet mikt op 80 procent, oftewel 115 terawattuur. Dat vuldoel is berekend op de strengste winter van de afgelopen dertig jaar en komt ruwweg neer op de helft van wat Nederland in een jaar verstookt.

Reken het om en er ligt nu zo’n 65 terawattuur in de bodem. Er ontbreekt dus ongeveer 50 terawattuur, met nog tien weken te gaan tot 1 november.

Waarom stijgen de gasprijzen nu?

Gas is deze zomer duurder dan de prijs die handelaren voor de winter verwachten. Energiebedrijven verliezen dus geld als ze nu inkopen en later leveren. Daarom slaan ze het opslagseizoen grotendeels over.

De gasprijzen op de Amsterdamse handelsmarkt stijgen al wekenlang, mede door de oorlog in de Perzische Golf. Sinds april vult staatsbedrijf Energie Beheer Nederland (EBN) daarom zelf de bergingen in Norg, Grijpskerk en Bergermeer.

Dat gaat trager dan wanneer de markt het doet. Voor het verschil tussen in- en verkoop staat 960 tot 980 miljoen euro aan subsidie klaar. Gebruikers van het gasnet betalen dat bedrag uiteindelijk terug.

De rekening komt bij huishoudens

Energiedeskundige Hans van Cleef vreest niet dat het gas opraakt. Hij vreest de prijs.

“Ik ben niet zozeer bang voor fysieke tekorten, maar vooral voor heel hoge prijzen en de energiearmoede die daaruit kan voortvloeien”, zegt hij tegen NU.nl.

Volgens Van Cleef zijn de uitwijkmogelijkheden bovendien dunner geworden. Het Groningenveld ligt stil, Russisch gas is grotendeels weggevallen en de afhankelijkheid van de Verenigde Staten groeide juist.

Energieminister Stientje van Veldhoven (D66) houdt vertrouwen in de levering. “Je kan natuurlijk nooit 100 procent garantie geven”, zegt ze. Hogere prijzen sluit ze niet uit.

In september informeert het kabinet de Tweede Kamer over mogelijke vervolgstappen.

Valt de winter streng uit en haperen tegelijk de leidingen of de lng-terminals, waar vloeibaar aardgas per schip binnenkomt, dan ligt een herhaling van 2022 op de loer. Toen ging de gasprijs door de 300 euro per megawattuur.