Europa gaat cryptobedrijven vanaf 2027 veel strenger controleren

Europese cryptobedrijven krijgen vanaf 2027 te maken met strenger toezicht. De Europese markttoezichthouder ESMA gaat scherper controleren of bedrijven de cryptowet MiCA in de praktijk goed naleven.

Daarbij kijkt ESMA onder meer naar de beveiliging van belangrijke systemen, het uitbesteden van diensten en buitenlandse cryptobedrijven die Europese klanten bedienen. De aandacht verschuift daarmee van het invoeren van MiCA naar de daadwerkelijke handhaving van de regels.

MiCA-toezicht op cryptobedrijven wordt strenger

MiCA vormt het Europese regelgevingskader voor cryptobedrijven. Hoewel de regels voor de hele Europese Unie gelden, ligt het dagelijkse toezicht grotendeels bij nationale toezichthouders.

ESMA wil voorkomen dat hierdoor grote verschillen tussen EU-landen ontstaan. Vanaf 2027 moet daarom intensiever worden samengewerkt en moeten toezichthouders cryptobedrijven zoveel mogelijk volgens dezelfde regels en methodes beoordelen.

Een belangrijk aandachtspunt wordt de operationele weerbaarheid. Cryptobedrijven moeten hun belangrijkste diensten kunnen blijven uitvoeren wanneer bijvoorbeeld systemen uitvallen of een cyberaanval plaatsvindt.

Ook uitbesteding wordt scherper gecontroleerd. Veel cryptobedrijven laten onderdelen van hun dienstverlening uitvoeren door externe partijen. ESMA wil beter zicht krijgen op de risico’s die ontstaan wanneer belangrijke systemen of werkzaamheden buiten het bedrijf worden ondergebracht.

Daarnaast wordt gekeken naar liquiditeitsrisico’s en naar de vraag onder welke Europese regels verschillende digitale activa precies vallen.

Buitenlandse cryptobedrijven komen scherper in beeld

Ook cryptobedrijven van buiten Europa krijgen extra aandacht. Daarbij draait het vooral om de uitzondering waarbij een Europese klant volledig op eigen initiatief aanklopt bij een buitenlandse aanbieder.

Onder strikte voorwaarden mag zo’n bedrijf de klant bedienen zonder een Europese vergunning. ESMA wil voorkomen dat buitenlandse cryptobedrijven deze uitzondering gebruiken om MiCA te omzeilen en alsnog actief Europese klanten aantrekken.

Ook bedrijven met een Europese vergunning moeten aantonen dat ze daadwerkelijk voldoende activiteiten binnen de EU uitvoeren. Alleen een Europese vestiging op papier is niet genoeg als belangrijke werkzaamheden feitelijk vanuit andere delen van de wereld worden aangestuurd.

ESMA wil daarnaast dat nationale toezichthouders meer gegevens met elkaar delen. Zo moeten problemen bij cryptobedrijven sneller worden herkend en moet het toezicht binnen Europa gelijker worden.

ESMA gaat cryptohandel scherper volgen

Vanaf 2027 wil ESMA ook meer zicht krijgen op wat er daadwerkelijk op de Europese cryptomarkt gebeurt. Daarvoor wordt MIDAS ingezet, een centraal systeem waarmee handelsgegevens kunnen worden geanalyseerd.

Het systeem moet toezichthouders helpen om verdachte handelsactiviteiten en mogelijk marktmisbruik sneller te herkennen. De eerste fase moet in 2027 volledig operationeel zijn.

MiCA zelf wordt volgend jaar eveneens opnieuw beoordeeld. De Europese Commissie moet uiterlijk eind juni 2027 rapporteren over hoe de wet in de praktijk werkt.

Daarmee begint voor de Europese cryptosector een nieuwe fase. De regels zijn grotendeels ingevoerd, maar vanaf 2027 komt steeds meer nadruk te liggen op de vraag of cryptobedrijven zich er in de praktijk ook daadwerkelijk aan houden.