Trump regelt megafonds van 300 miljard voor Iran, zonder Amerikaans geld

Het concept-vredesakkoord tussen de Verenigde Staten en Iran bevat naar verluidt een wederopbouwfonds van 300 miljard dollar voor Iran. Het fonds komt tegemoet aan een belangrijke Iraanse eis, maar Trump weigert dat Washington zelf betaalt. De rekening gaat naar de Golfstaten. 

Golfstaten betalen, Amerika faciliteert

De regering-Trump heeft Arabische landen in de Golfregio informeel gevraagd om geld op tafel te leggen voor de wederopbouw van Iran. Dat meldt The New York Times op basis van Amerikaanse functionarissen die bij de onderhandelingen betrokken zijn.

Het gaat om een internationaal investeringsfonds van zo’n 300 miljard dollar (ongeveer 264 miljard euro), waar de Verenigde Staten zelf niet rechtstreeks aan meebetalen.

Trump heeft jarenlang zijn voorganger Barack Obama bekritiseerd voor de 1,7 miljard dollar die in 2016 naar Iran werd overgemaakt. Dat blijft binnen zijn politieke achterban gevoelig liggen, ook al gaat het nu om een veel groter bedrag.

Het idee komt naar verluidt uit de koker van Steve Witkoff, Trumps Midden-Oosten-gezant, en presidentsschoonzoon Jared Kushner. Beiden hebben een achtergrond in vastgoed en zouden eerder al hebben gespeeld met plannen voor vastgoedprojecten in Teheran.

Iran had eerder in de gesprekken aangedrongen op herstelbetalingen. Iraanse functionarissen schatten de oorlogsschade zelf op 300 miljard tot 1 biljoen dollar.

Mijnen in Straat van Hormuz moeten weg

De heropening van de Straat van Hormuz blijft het grootste struikelblok. Door deze zeestraat ging voor de oorlog ongeveer een vijfde van de wereldwijde olie- en gasaanvoer.

Iran sloot de doorvaart eind februari af met zeemijnen, waarna de Amerikaanse marine een eigen blokkade instelde van Iraanse havens. Onder het voorstel moet Teheran binnen dertig dagen alle mijnen ruimen, terwijl de Amerikaanse blokkade stapsgewijs wordt afgebouwd naarmate het scheepvaartverkeer herstelt.

Daarnaast wordt er gesproken over het deels vrijgeven van Iraans geld dat vastzit in Qatar. Dat geld mag dan alleen worden gebruikt voor humanitaire goederen zoals medicijnen en industriële grondstoffen.

Vance: ‘We zijn er nog niet’

Vicepresident JD Vance temperde donderdagavond de verwachtingen. “Heel dichtbij, maar we zijn er nog niet,” zei hij tegen verslaggevers in Washington.

Volgens Vance lopen de onderhandelaars nog vast op enkele tekstpassages, met name over de Iraanse uraniumverrijking. Trump kreeg de details donderdag op zijn bureau, maar wil naar verluidt “een paar dagen” nadenken voordat hij tekent.

De kernonderhandelingen over Irans atoomprogramma en de Amerikaanse sancties worden doorgeschoven naar een tweede fase. Tot die tijd belooft Iran zijn nucleaire programma op te schorten in ruil voor de toezegging van Washington om geen nieuwe sancties op te leggen.