Trumps terugkeer naar oorlog met Iran kent geen duidelijke weg naar overwinning

Donald Trump hoopte vorige maand nog dat de wapenstilstand met Iran de oliemarkt zou kalmeren. De Straat van Hormuz moest weer open, schepen moesten terugkeren en de olie moest blijven stromen.

Die strategie ligt inmiddels in duigen. De Verenigde Staten voeren opnieuw bijna dagelijks aanvallen uit op Iraanse doelen. Trump spreekt stoer over het “hard raken” van Iran, maar achter die harde taal wordt één vraag steeds belangrijker. Want wat is het einddoel? Volgens de Financial Times is er geen duidelijke weg naar overwinning.

Van nucleair programma naar Hormuz

Aan het begin van het conflict draaide het Amerikaanse doel vooral om Iran’s nucleaire programma, raketten en regionale machtsnetwerk. Nu lijkt de oorlog steeds meer te draaien om één ding, namelijk de Straat van Hormuz.

Dat is problematisch. De VS probeert de doorvaart door deze cruciale energieroute te herstellen, terwijl Iran juist zijn controle over de zeestraat gebruikt als drukmiddel. Iedere aanval op scheepvaart leidt tot Amerikaanse vergelding, waarna Iran opnieuw reageert. Zo ontstaat een cyclus zonder duidelijk einde.

Escaleren om te de-escaleren

Trump lijkt te gokken dat militaire druk Iran uiteindelijk dwingt toe te geven. Maar die strategie werkte eerder in het conflict ook niet overtuigend. Analisten waarschuwen dat “escaleren om te de-escaleren” vaak juist averechts werkt. Iran kan blijven terugslaan op Amerikaanse bondgenoten, troepen en schepen, in de hoop dat Trump uiteindelijk terugdeinst voor een langdurige oorlog.

Daarmee dreigt de VS vast te lopen in een conflict dat maanden of zelfs jaren kan duren. Dat is precies wat Trump politiek wilde vermijden.

Ook de timing is gevoelig. In november staan de Amerikaanse midtermverkiezingen op het programma. Een langdurige oorlog in het Midden-Oosten, stijgende olieprijzen en duurdere benzine zijn geen ideale combinatie voor de Republikeinen.

Brent-olie is in een week tijd met ongeveer 15 procent gestegen. Als die stijging doorwerkt naar Amerikaanse benzineprijzen, voelen kiezers dat direct in hun portemonnee. Dat maakt de oorlog niet alleen militair en diplomatiek riskant, maar ook politiek gevaarlijk.