Negen maanden oorlog: zo veel olie gaat er weer door Hormuz

De export van brandstoffen uit de Perzische Golf neemt weer flink toe. Negen maanden na het uitbreken van de oorlog met Iran varen er steeds meer tankers door de Straat van Hormuz.

Dat biedt enige verlichting voor de wereldwijde oliemarkt, waar de aanvoer van diesel en andere brandstoffen nog altijd onder druk staat. Toch ligt de export nog ver onder het niveau van vóór de oorlog.

Brandstofexport uit Perzische Golf verdrievoudigd

Volgens cijfers van analysebedrijf Vortexa werd in oktober dagelijks ongeveer 3 miljoen vaten aan brandstoffen en andere olieproducten geladen in de Perzische Golf.

Het gaat onder meer om diesel, nafta, een grondstof voor de chemische industrie, en vloeibaar petroleumgas (LPG).

Dat is een flinke stijging ten opzichte van mei, toen de hoeveelheid was teruggevallen tot ongeveer 1 miljoen vaten per dag. Sindsdien is het volume dus verdrievoudigd.

Toch is de export nog lang niet terug op het oude niveau. De huidige hoeveelheid bedraagt ongeveer de helft van wat vóór de oorlog met Iran werd geladen.

Volgens Vortexa-analist Xavier Tang heeft het grootste deel van deze ladingen de Straat van Hormuz inmiddels verlaten of zal dat binnenkort gebeuren.

De exacte hoeveelheden zijn echter moeilijk vast te stellen. Sommige tankers schakelen hun volgsystemen uit om minder zichtbaar te zijn. Ook worden ladingen soms tussen schepen overgeladen, waardoor de goederenstromen lastiger te volgen zijn.

Olie-export herstelt sneller dan brandstoffen

Opvallend is dat de export van ruwe olie veel sneller herstelt dan die van geraffineerde brandstoffen.

Volgens Fereidun Fesharaki, voormalig bestuursvoorzitter van energieadviesbureau FGE NexantECA, ligt de export van ruwe olie uit het Midden-Oosten inmiddels op ongeveer 80 tot 85 procent van het niveau van vóór de oorlog. Daarbij zijn ook leveringen via pijpleidingen meegerekend.

Bij geraffineerde olieproducten ligt dat percentage volgens hem nog maar op 35 tot 40 procent. Deze cijfers zijn anders berekend dan de eerdergenoemde gegevens van Vortexa.

Het verschil komt onder meer doordat raffinaderijen nog altijd kwetsbaar zijn voor droneaanvallen. Olieproducenten geven daarom voorrang aan de export van ruwe olie.

Ook het vervoer van vloeibaar aardgas (LNG) komt langzaam weer op gang. De export vanuit de regio bedraagt inmiddels ongeveer een derde van het niveau van vóór de oorlog.

De Straat van Hormuz speelt een belangrijke rol in de wereldwijde energiehandel. Problemen met het scheepvaartverkeer kunnen daardoor grote gevolgen hebben voor de aanvoer en prijzen van olie, gas en brandstoffen.

Wereldwijde brandstofmarkt blijft krap

Ondanks het herstel blijft de internationale markt voor geraffineerde olieproducten onder druk staan.

Sommige landen kiezen ervoor om meer brandstof voor eigen gebruik te bewaren, ook wanneer exporteren financieel aantrekkelijk is.

China is daar een voorbeeld van. Het land behoort tot de grote producenten van diesel, maar kampt met lage binnenlandse voorraden. Daardoor kan de Chinese dieselexport voorlopig beperkt blijven.

Het herstel in de Perzische Golf kan de druk op de markt verminderen. Tegelijkertijd blijven de aanvoer en de veiligheid van tankers onzeker zolang de oorlog met Iran voortduurt.