Inflatie in Nederland stijgt fors: energieprijzen jagen kosten op

De inflatie in Nederland is in oktober verder opgelopen. Vooral de stijgende energieprijzen zorgen ervoor dat consumenten opnieuw meer moeten betalen. Dat blijkt uit nieuwe cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) dinsdagochtend heeft gepubliceerd. Ook in de rest van Europa neemt de inflatiedruk toe, wat de aandacht vestigt op het rentebeleid van de Europese Centrale Bank (ECB).

Nederlandse inflatie stijgt naar 3,7 procent

De inflatie in Nederland is in oktober uitgekomen op 3,7 procent, tegenover 3,4 procent in september. Dat betekent dat consumenten gemiddeld 3,7 procent meer betalen voor goederen en diensten dan een jaar geleden.

Het definitieve cijfer komt overeen met de voorlopige raming die het CBS op 4 november publiceerde. Vooral de ontwikkeling van de energieprijzen verklaart waarom de inflatie opnieuw is gestegen.

Gas was in oktober maar liefst 11,7 procent duurder dan een jaar eerder. In september bedroeg die prijsstijging nog 7,4 procent. Daarmee leveren de hogere gaskosten een belangrijke bijdrage aan de oplopende inflatie.

Ook voedingsmiddelen spelen een rol, al is daar sprake van een andere ontwikkeling. Voedsel was in oktober gemiddeld 1,1 procent goedkoper dan een jaar eerder. In september bedroeg die prijsdaling nog 1,7 procent. Voedingsmiddelen worden dus nog altijd goedkoper, maar de daling is minder sterk geworden.

Bij motorbrandstoffen is juist sprake van een afnemende prijsstijging. Benzine was in oktober 22,6 procent duurder dan een jaar geleden, tegenover 27,3 procent in september. Diesel werd op jaarbasis 44,4 procent duurder, terwijl de stijging een maand eerder nog 45,8 procent bedroeg.

Deze ontwikkeling remde de verdere stijging van de inflatie enigszins af.

Prijzen stijgen in één maand opvallend hard

Niet alleen op jaarbasis lopen de prijzen op. Ook vergeleken met september werden goederen en diensten in oktober aanzienlijk duurder.

Volgens het CBS stegen de consumentenprijzen in één maand met 0,7 procent. Dat is opvallend, omdat de gemiddelde prijsstijging tussen september en oktober over de afgelopen tien jaar slechts 0,5 procent bedroeg.

Alleen in oktober 2021 en 2022 was de maandelijkse prijsstijging groter dan dit jaar.

Het CBS benadrukt wel dat maandelijkse prijsverschillen voorzichtig moeten worden geïnterpreteerd. Seizoensinvloeden kunnen namelijk een belangrijke rol spelen. Zo worden kledingstukken tijdens uitverkopen tijdelijk goedkoper, zonder dat sprake is van een structurele prijsdaling.

De inflatie wordt berekend aan de hand van de consumentenprijsindex (CPI). Die meet hoe de prijzen van een breed pakket goederen en diensten zich ontwikkelen.

Inflatie eurozone loopt op naar 4 procent

Ook in de eurozone blijft de inflatie stijgen. Volgens de Europees geharmoniseerde consumentenprijsindex (HICP) kwam de inflatie in oktober uit op 4,0 procent. Een maand eerder was dat nog 3,8 procent.

Nederland blijft volgens deze Europese meetmethode onder het gemiddelde. De Nederlandse inflatie steeg van 3,0 procent in september naar 3,3 procent in oktober.

Het verschil komt onder meer door voedingsmiddelen. Terwijl voedsel, dranken en tabak in de eurozone duurder werden, lagen de Nederlandse voedselprijzen juist lager dan een jaar eerder.

Daarnaast stegen de energieprijzen, inclusief motorbrandstoffen, in de eurozone sterker dan in Nederland.

De oplopende Europese inflatie is ook relevant voor financiële markten en cryptobeleggers. De ECB houdt bij haar rentebesluiten rekening met de inflatieontwikkeling. Wanneer de prijsstijgingen hardnekkig blijven, kan dat de ruimte voor renteverlagingen beperken.

Een hogere rente maakt sparen doorgaans aantrekkelijker en lenen duurder. Dat kan gevolgen hebben voor de vraag naar risicovolle beleggingen, waaronder Bitcoin (BTC) en andere cryptomunten.

De ECB kijkt daarbij niet alleen naar de actuele inflatie, maar ook naar de economische vooruitzichten en de verwachte prijsontwikkeling. De nieuwe cijfers vormen daarmee een belangrijk onderdeel van het economische beeld waarop toekomstige rentebesluiten worden gebaseerd.