Prins Constantijn: ‘Nederland jaagt met box 3 investeerders weg’

Prins Constantijn heeft stevige kritiek op het nieuwe box 3-stelsel dat in 2028 moet ingaan. Volgens de speciaal gezant van Techleap straalt Nederland ermee uit dat investeerders en internationaal talent beter weg kunnen blijven.

Hij wijst erop dat de plannen ook buiten Nederland stof doen opwaaien. Elon Musk reageerde eerder al kritisch op het idee van belasting op papieren winsten.

Wat er verandert in box 3 vanaf 2028

De Tweede Kamer stemde vorige week in met een nieuw stelsel voor box 3, de belasting op spaargeld en beleggingen. In plaats van een fictief rendement wordt straks gekeken naar de daadwerkelijke waardestijging van bezittingen.

Daarmee komt er voor spaargeld, beleggingen en crypto een jaarlijkse vermogensaanwasbelasting: 36% over het werkelijke rendement, inclusief ongerealiseerde waardestijgingen.

Voor een tweede woning en aandelen in startende ondernemingen geldt een uitzondering: waardestijgingen worden pas bij verkoop belast. Bij een niet-verhuurde tweede woning komt er wel een jaarlijkse vastgoedbijtelling van 3,35% over de WOZ-waarde bij.

Het nieuwe systeem is complexer dan het oude. Beleggers, waaronder mensen met crypto, moeten hun rendement beter bijhouden.

‘Kom maar niet’

In WNL Op Zondag noemde Constantijn het nieuwe systeem “jezelf in de voet schieten”. Zijn belangrijkste bezwaar is dat mensen belasting kunnen moeten betalen over waardestijgingen op papier, terwijl ze die waarde vaak nog niet kunnen verzilveren.

Hij noemt vooral werknemers die aandelen krijgen als beloning. Bij jonge bedrijven is dat een manier om talent aan te trekken als er nog weinig cash is. Als die aandelen vervolgens op papier meer waard worden, kan dat volgens Constantijn tot problemen leiden. Mensen hebben dan wel een papieren winst, maar niet het geld om de belasting te betalen.

Dat werkt volgens hem door in het vestigingsklimaat. “Het signaal wat je krijgt is: kom maar niet, Nederland is not open for business”, waarschuwde hij.

Musk was eerder al kritisch

Constantijn wees er in de uitzending ook op dat het onderwerp internationaal wordt gevolgd. Elon Musk liet zich eerder al kritisch uit over de plannen rond belasting op ongerealiseerde winsten. In berichten die rondgaan op X reageerde Musk spottend op het idee dat papieren winst belast wordt.

Ook politiek blijft het onrustig

Opvallend is dat er direct na de instemming met het nieuwe stelsel ook weer twijfel zichtbaar is. In het debat werd een motie aangenomen die oproept te onderzoeken of box 3 niet beter kan worden geheven bij daadwerkelijk gerealiseerde winst. Constantijn noemt het “merkwaardig” dat een nieuw stelsel wordt aangenomen en er tegelijk alweer wordt gestuurd op een volgende wijziging. Dat zorgt volgens hem voor extra onzekerheid bij ondernemers en investeerders.