Waarom de Zuid Koreaanse beurs heftiger schommelt dan de Bitcoin koers

De Zuid Koreaanse aandelenmarkt behoort dit jaar tot de best presterende ter wereld, maar de spectaculaire koerswinsten gaan gepaard met forse schommelingen. De Kospi Index is inmiddels zelfs volatieler dan de Bitcoin koers.

Volgens analisten wordt die uitzonderlijke beweeglijkheid vooral veroorzaakt door de AI hype rond Samsung Electronics en SK Hynix, versterkt door de snelle groei van risicovolle hefboomproducten.

AI hype maakt Zuid Koreaanse beurs kwetsbaar

De indrukwekkende opmars van de Kospi rust grotendeels op de schouders van slechts twee bedrijven: Samsung Electronics en SK Hynix. Beide chipproducenten profiteren volop van de wereldwijde vraag naar geheugenchips voor toepassingen op het gebied van kunstmatige intelligentie.

De aandelen zijn zo hard gestegen dat Samsung en SK Hynix samen inmiddels meer dan de helft van de totale waarde van de Kospi vertegenwoordigen. Tel je ook de beursgenoteerde dochterbedrijven mee, dan ligt dat aandeel nog hoger.

Daardoor is de Zuid Koreaanse beurs steeds afhankelijker geworden van het sentiment rond AI. Toen de Kospi eind juni een record bereikte, stonden meer dan zeshonderd van de 831 aandelen in de index juist lager. De recordstand werd dus vrijwel volledig gedragen door een handvol AI gerelateerde bedrijven.

Tegelijkertijd groeit de twijfel over de houdbaarheid van de AI rally. Bedrijven investeren wereldwijd honderden miljarden dollars in AI infrastructuur en datacenters, terwijl de opbrengsten uit AI toepassingen volgens veel analisten nog altijd achterblijven bij de enorme investeringen. Hierdoor kunnen veranderingen in het marktsentiment de koersen van AI aandelen extra hard raken.

Hefboom ETF’s versterken de schommelingen

Naast de AI hype spelen ook hefboom ETF’s een belangrijke rol bij de extreme volatiliteit op de Zuid Koreaanse beurs. Deze beleggingsproducten gebruiken leningen en derivaten om dagelijkse koersbewegingen te vergroten, waardoor winsten én verliezen sneller oplopen.

Waar dergelijke producten in veel landen vooral worden gebruikt door professionele beleggers, zijn ze in Zuid Korea juist populair onder particulieren. Dit jaar kregen meer dan tien nieuwe hefboom ETF’s op Samsung en SK Hynix toestemming. Ongeveer negentig procent van deze fondsen is in handen van particuliere beleggers.

Samen waren de twee chipbedrijven en de bijbehorende ETF’s recent goed voor meer dan zeventig procent van de dagelijkse handelsomzet op de Zuid Koreaanse beurs. Dat vergroot de invloed van koersbewegingen in slechts enkele aandelen op de rest van de markt.

De risico’s bleven ook bij toezichthouders niet onopgemerkt. Op 16 juli maakten de Zuid Koreaanse autoriteiten bekend dat nieuwe beursnoteringen van hefboomproducten op individuele aandelen voorlopig worden stilgelegd.

Particuliere beleggers drijven de volatiliteit verder op

Niet alleen de hefboomproducten, maar ook het gedrag van beleggers vergroot de schommelingen. Zuid Koreanen investeerden dit jaar meer dan honderd biljoen won, omgerekend ongeveer 67 miljard dollar, in aandelen op de Kospi.

Buitenlandse institutionele beleggers kozen juist de tegenovergestelde richting. Zij verkochten dit jaar voor ongeveer 108 miljard dollar aan Zuid Koreaanse aandelen, waaronder meer dan 40 miljard dollar aan SK Hynix.

Volgens analisten reageren particuliere beleggers sneller op sterke koersbewegingen dan professionele investeerders. In Zuid Korea worden zij ook wel de ‘ants’ genoemd, omdat zij vaak massaal dezelfde kant op bewegen. Stijgen aandelen hard, dan stappen veel beleggers uit angst om rendement mis te lopen alsnog in. Dalen de koersen, dan kan diezelfde groep juist massaal verkopen, waardoor de schommelingen verder toenemen.

Goldman Sachs noemde hefboom ETF’s onlangs het belangrijkste risico voor de Zuid Koreaanse beurs. Ook vermogensbeheerder Allspring Global Investments waarschuwde dat de rally in chipaandelen grotendeels is aangejaagd door geleend geld en hefboomproducten. Volgens de vermogensbeheerder is daarom voorzichtigheid geboden zolang die kwetsbaarheid blijft bestaan.