Russische FSB pakt tientallen verdachten op bij illegale crypto-wisselkantoren

De Russische veiligheidsdienst FSB heeft in Moskou meer dan twintig mensen gearresteerd tijdens een grote operatie tegen illegale crypto-wisselkantoren. Volgens de Russische autoriteiten werden deze kantoren gebruikt om geld wit te wassen dat afkomstig was van grootschalige telefoonfraude.

De FSB voerde de invallen samen met het Russische ministerie van Binnenlandse Zaken uit. In totaal werden negen illegale financiële kanalen aangepakt. Vanuit kantoren in het financiële district van Moskou zouden dagelijks grote bedragen in crypto zijn omgezet en vervolgens naar het buitenland zijn verplaatst.

Miljoenen via crypto-wisselkantoren witgewassen

Volgens de FSB begon de geldstroom bij callcenters in Oekraïne, van waaruit Russische burgers telefonisch zouden zijn opgelicht. Het buitgemaakte geld werd vervolgens naar illegale wisselkantoren in Moskou gebracht.

Daar zouden de bedragen zijn omgezet in crypto en vervolgens buiten Rusland zijn verplaatst. Door het geld eerst in digitale munten om te zetten, werd het volgens de autoriteiten moeilijker om de uiteindelijke bestemming te achterhalen.

Het ging mogelijk om grote bedragen. In videobeelden van de FSB die door Russische staatsmedia werden verspreid, verklaarde een van de arrestanten dat op drukke dagen via één kantoor tot 2 miljoen dollar kon worden witgewassen.

De zaak onderstreept waarom opsporingsdiensten scherp kijken naar het gebruik van crypto bij witwassen. Digitale munten worden op grote schaal voor legitieme doeleinden gebruikt, maar kunnen net als traditioneel geld ook worden ingezet om criminele opbrengsten te verplaatsen.

Jonge Russen ingezet als koeriers

Opvallend is dat meerdere verdachten na hun arrestatie verklaarden dat zij dachten juist voor Russische overheidsinstanties te werken. Daarbij noemden ze onder meer de FSB en Rosfinmonitoring, de Russische instantie die toezicht houdt op verdachte financiële transacties en de bestrijding van witwassen.

Volgens de FSB werden daarnaast jonge Russen uit verschillende delen van het land op afstand geworven met de belofte relatief eenvoudig geld te verdienen. Een deel van hen zou nauwelijks financiële kennis hebben gehad.

Onder de arrestanten bevinden zich jongeren tussen de 18 en 25 jaar. Sommigen zouden als koerier contant geld hebben opgehaald bij of namens slachtoffers van telefoonfraude.

Dat geld werd vervolgens naar de illegale crypto-wisselkantoren gebracht, waar het kon worden omgezet en verder verplaatst. De koeriers vormden daarmee volgens de Russische autoriteiten een belangrijke schakel tussen de slachtoffers en het netwerk dat het geld zou hebben witgewassen.

Verdachten riskeren tien jaar gevangenisstraf

Het Russische ministerie van Binnenlandse Zaken is een strafrechtelijk onderzoek gestart naar grootschalige fraude. Verdachten die daarvoor worden veroordeeld, riskeren volgens de Russische wet een gevangenisstraf van maximaal tien jaar.

Ondertussen probeert de FSB meer slachtoffers te identificeren en aanvullend bewijsmateriaal te verzamelen. Ook wordt onderzocht of een deel van het verdwenen geld kan worden teruggehaald.

De totale omvang van de zaak is nog niet duidelijk. De Russische autoriteiten hebben niet bekendgemaakt hoeveel geld via de negen financiële kanalen is verwerkt of hoeveel mensen slachtoffer zijn geworden.