Trump belt met Rutte: ‘vastberaden om oplossing te vinden voor Groenland’

Donald Trump heeft naar eigen zeggen een ‘’erg goed gesprek’’ gehad met NAVO-topman Mark Rutte. De Nederlander heeft de Amerikaanse president beloofd om samen een oplossing te zoeken voor Groenland. 

Het gesprek komt op een moment dat de strijd om het Arctische eiland razendsnel is opgelopen van stoere taal naar harde economische druk. En daar hebben de financiële markten flink onder te lijden.

Rutte en Trump over Groenland

Trump uitte vanmorgen zijn tevredenheid op Truth Social, zijn eigen socialmediaplatform, over het telefoongesprek dat hij hield met Rutte. Hij liet weten open te staan voor een bijeenkomst met “verschillende partijen” in Davos, waar momenteel het jaarlijkse bijeenkomst van het World Economic Forum wordt gehouden.

Een paar uur later deelde de president een screenshot van het bericht dat hij persoonlijk ontving van de voormalig minister-president van Nederland. ‘’Ik ben vastbesloten om een oplossing te vinden voor Groenland,’’ schreef Rutte. ‘’Ik kijk ernaar uit je te zien.’’

De NAVO-baas probeert zo een onmogelijk koord te bewandelen: Trump binnenboord houden, zonder Europese bondgenoten te vervreemden. De NAVO werkt volgens ingewijden aan stappen om de veiligheid rond Groenland te versterken, mogelijk via een aparte missie.

Heffingen als breekijzer

Het echte vuur kwam dit weekend van Washington. Trump kondigde importheffingen van 10 procent aan voor acht Europese landen, waaronder Nederland, omdat zij meedoen aan een Deense militaire missie op Groenland. Die heffing zou op 1 februari ingaan en per 1 juni stijgen naar 25 procent.

In Brussel werd direct crisisoverleg gevoerd. De EU verkent tegenmaatregelen, waaronder het opnieuw klaarzetten van een pakket aan importtarieven ter waarde van 93 miljard euro en zelfs zwaardere handelsinstrumenten als de druk verder oploopt. Ook is een extra EU-top later deze week aangekondigd.

Voor Rutte is het balanceren op een dun koord. Als NAVO-topman leunt hij zwaar op de Verenigde Staten, maar binnen het bondgenootschap groeit de weerstand tegen Trumps koers. Denemarken voelt zich onder druk gezet, andere Europese landen kijken met argwaan toe.

Een open botsing met Trump kan de NAVO verzwakken. Te ver meegaan met Washington kan juist het vertrouwen van Europese bondgenoten schaden.

Volgens diplomatieke bronnen probeert de NAVO daarom tijd te winnen. Achter de schermen wordt gesproken over extra veiligheidsmaatregelen rond Groenland. Denk aan een versterkte gezamenlijke aanwezigheid of een aparte NAVO-missie in het gebied.

Het idee is simpel: de Amerikaanse zorgen over veiligheid serieus nemen, zonder ook maar de indruk te wekken dat er wordt onderhandeld over wie de baas is op Groenland. Soevereiniteit blijft een rode lijn.

De nieuw opgelaaide handelsoorlog doet investeerders veel pijn. Bitcoin (BTC) is sinds zondagavond al met meer dan 5 procent gedaald. Vandaag opent Wall Street voor de eerste keer haar deuren sinds de escalatie, maar de futuresmarkt laat dieprode cijfers zien.

Waarom iedereen naar Groenland kijkt

Trump zegt dat Groenland cruciaal is voor (wereldwijde) veiligheid, omdat het eiland strategisch tussen Noord-Amerika en Rusland ligt. Daarnaast spelen nieuwe vaarroutes door smeltend ijs en de aanwezigheid van waardevolle grondstoffen mee in de geopolitieke aantrekkingskracht van de poolregio.

Intussen klinkt in Denemarken en op Groenland zelf al langer weerstand tegen het idee dat het eiland ingelijfd kan worden. 

Zowel de Deense regering als de Groenlandse politiek hebben herhaaldelijk benadrukt dat Groenland niet te koop is. Deense ministers spreken van “onacceptabele druk” en wijzen erop dat Groenland een autonoom gebied is binnen het Deense koninkrijk, met verregaand zelfbestuur.