IEA: grootste energiecrisis ooit dreigt, dit staat ons te wachten

De wereld staat aan de vooravond van een ongekende energiecrisis door de oorlog in het Midden-Oosten. Dat meldt het Internationaal Energieagentschap (IEA), dat spreekt van de grootste verstoring ooit op de oliemarkt.

Door blokkades in de Straat van Hormuz komt een belangrijk deel van de wereldwijde olievoorziening stil te liggen. Overheden en burgers krijgen daarom dringende adviezen om energie te besparen.

Volgens het IEA kunnen eenvoudige maatregelen, zoals thuiswerken en minder autorijden, helpen om de druk op de energiemarkt te verlichten. Tegelijk lopen de prijzen voor brandstoffen wereldwijd snel op, wat huishoudens en bedrijven direct raakt.

Oorlog zet wereldwijde energiemarkt onder zware druk

De kern van de crisis ligt bij de Straat van Hormuz. Normaal gesproken stroomt hier een aanzienlijk deel van de wereldwijde olie doorheen. Door de blokkades is die toevoer vrijwel stilgevallen.

De spanningen in de regio lopen verder op door aanvallen op energie-installaties in onder meer Iran, Qatar en Saudi-Arabië. Belangrijke gasvelden en raffinaderijen zijn doelwit geworden, wat de onzekerheid op de energiemarkt verder vergroot.

Het gevolg is direct zichtbaar. Olieprijzen zijn in korte tijd fors gestegen en liggen inmiddels ruim boven de grens van 100 dollar per vat. Ook diesel, kerosine en gas worden snel duurder.

IEA: werk thuis, reis minder en verlaag snelheid

Het IEA komt met een reeks concrete maatregelen om het energieverbruik snel terug te dringen. Daarbij ligt de nadruk op gedrag van consumenten en bedrijven.

Zo adviseert de organisatie om vaker thuis te werken om woon-werkverkeer te beperken. Ook wordt opgeroepen om vaker gebruik te maken van het openbaar vervoer in plaats van de auto.

Daarnaast pleit het IEA voor lagere maximumsnelheden op snelwegen. Een verlaging van minimaal tien kilometer per uur kan het brandstofverbruik direct verminderen. Andere maatregelen zijn carpoolen, efficiënter rijden en minder vliegen waar alternatieven beschikbaar zijn.

Voor huishoudens wordt aangeraden om over te stappen op elektrisch koken, zodat de vraag naar gas afneemt.

Noodmaatregelen en zorgen over economie

Overheden proberen de impact van de crisis te beperken. Zo hebben lidstaten van het IEA gezamenlijk honderden miljoenen vaten olie uit strategische voorraden vrijgegeven. Dat is de grootste ingreep ooit van de organisatie.

Toch is dat volgens experts niet genoeg. De verstoring van de aanvoer is simpelweg te groot om volledig op te vangen met extra aanbod. Daarom ligt de focus nu ook op het verlagen van de vraag.

De economische gevolgen beginnen inmiddels zichtbaar te worden. Brandstofprijzen staan op recordniveaus en drukken op de koopkracht. Tegelijk waarschuwen banken dat de economische groei in meerdere sectoren onder druk komt te staan door het conflict.

Ook de industrie moet volgens het IEA meebewegen. Fabrieken kunnen in sommige gevallen overstappen op alternatieve brandstoffen om de druk op gasvoorraden te verlichten.

De situatie blijft voorlopig onzeker. Zolang de Straat van Hormuz niet volledig heropent en beschadigde infrastructuur niet is hersteld, blijft de energiemarkt kwetsbaar.