IMF: Nederland wordt economisch ‘op de proef gesteld’ door Iran-oorlog

De oorlog in het Midden-Oosten begint ook de Nederlandse economie steeds duidelijker te raken. Volgens het Internationaal Monetair Fonds wordt Nederland “op de proef gesteld” door de gevolgen van het conflict. In een nieuw rapport waarschuwt het IMF voor hogere inflatie, lagere groei en grote onzekerheid over de economische vooruitzichten.

In het basisscenario, waarin de oorlog beperkt blijft in duur en impact, verwacht het IMF dat de Nederlandse economie dit jaar met 1 procent groeit. Voor 2027 rekent het fonds op 1,3 procent groei. Dat is iets lager dan eerdere ramingen, toen nog werd uitgegaan van 1,2 procent groei dit jaar en 1,4 procent volgend jaar.

Maar het grote risico zit in een langdurige escalatie. Als olie- en gasprijzen in 2026 en 2027 fors verder stijgen, kan de Nederlandse economische groei volgens het IMF ongeveer halveren. In dat scenario zou de groei dit jaar kunnen terugvallen tot slechts 0,5 procent.

Gratis financiële nieuwsbrief!

Op de hoogte blijven van de belangrijkste ontwikkeling in de financiële wereld? Abonneer je dan gratis op De Geldpers.

Voeg je bij ruim 6.000 anderen die elke maandag een volledige marktupdate in hun inbox ontvangen. En het beste van alles? Het is helemaal gratis.

Aanmelden kan hier!

Energieprijzen blijven grootste risico

De waarschuwing van het IMF draait vooral om energie. Nederland is als open economie gevoelig voor hogere olie- en gasprijzen. Die werken door in transport, productie, voedselprijzen en de energierekening van huishoudens.

Als energie duurder blijft, loopt de inflatie opnieuw op. Dat raakt de koopkracht van consumenten en verhoogt de kosten voor bedrijven. Vooral energie-intensieve mkb-bedrijven kunnen daardoor onder druk komen te staan.

Tegelijkertijd maakt hogere inflatie het voor centrale banken lastiger om de rente te verlagen. Dat is ook relevant voor financiële markten, waaronder aandelen en Bitcoin. Risicobeleggingen presteren doorgaans beter in een omgeving met dalende rentes en ruime liquiditeit. Als inflatie opnieuw hardnekkig wordt, kan dat herstel onder druk komen te staan.

IMF positief over gerichte steun

Toch ziet het IMF Nederland niet als kwetsbaarste economie. Volgens het fonds begint Nederland vanuit een relatief sterke positie aan deze nieuwe schok.

Het IMF is ook positief over de voorzichtige houding van het kabinet bij steunmaatregelen tegen hoge energieprijzen. Volgens de onderzoekers is het verstandig om hulp vooral te richten op kwetsbare huishoudens, energie-intensieve mkb-bedrijven en investeringen in woningisolatie.

Brede maatregelen, zoals algemene prijsplafonds of belastingverlagingen, vindt het IMF minder verstandig. Die zijn duur, moeilijk terug te draaien en verminderen de prikkel om energie te besparen.

Hypotheekrenteaftrek opnieuw onder vuur

Het IMF herhaalt daarnaast zijn kritiek op de Nederlandse woningmarkt. Het fonds adviseert om de hypotheekrenteaftrek geleidelijk af te bouwen. Ook aflossingsvrije hypotheken zouden volgens het IMF verder moeten worden teruggedrongen.

Volgens het fonds kunnen deze maatregelen helpen om de financiële stabiliteit te verbeteren. De Nederlandse woningmarkt blijft gevoelig voor hoge schulden, stijgende rentes en beperkte betaalbaarheid.

Kritiek op hogere belasting op werk

Ook op fiscaal gebied heeft het IMF kritiek. De organisatie waarschuwt dat aangekondigde maatregelen de belasting op werk verhogen. Daarbij gaat het onder meer om het niet volledig laten meestijgen van belastingschijven met de inflatie en om extra lasten voor burgers en bedrijven vanwege hogere defensie-uitgaven.

Volgens het IMF kan een hogere belasting op werk mensen ontmoedigen om meer uren te maken. Dat is problematisch, omdat Nederland al kampt met vergrijzing en een krappe arbeidsmarkt.

Gratis financiële nieuwsbrief!

Op de hoogte blijven van de belangrijkste ontwikkeling in de financiële wereld? Abonneer je dan gratis op De Geldpers.

Voeg je bij ruim 6.000 anderen die elke maandag een volledige marktupdate in hun inbox ontvangen. En het beste van alles? Het is helemaal gratis.

Aanmelden kan hier!