Japan en China verkopen miljarden aan Amerikaanse staatsobligaties

De grootste buitenlandse geldschieters van Washington doen Amerikaans schuldpapier van de hand. Japan, China en het Verenigd Koninkrijk bouwden in juni het hardst af, blijkt uit verse cijfers van het Amerikaanse ministerie van Financiën.

Elk land heeft daar zijn eigen reden voor. Samen leggen ze een verschuiving bloot die nu al zorgt voor zorgwekkend hoge renteniveaus.

Japan en China lozen staatsobligaties

Buitenlandse partijen hielden eind juni voor 9,299 biljoen dollar aan Amerikaanse staatsobligaties, tegen 9,371 biljoen dollar een maand eerder. Dat is 72,1 miljard dollar minder en de derde daling in vier maanden.

Japan leverde het meeste in. Het bezit zakte met 26,4 miljard dollar, oftewel 2,3 procent, naar 1,116 biljoen dollar. Tokio blijft wel sinds 2019 de grootste buitenlandse houder.

Dat heeft alles met de wisselkoers te maken. De yen viel dit jaar naar het laagste niveau tegen de dollar in veertig jaar, waarna Japan naar verluidt voor zo’n 60 miljard dollar ingreep.

Zo’n interventie werkt simpel. De centrale bank verkoopt dollars en koopt er yen mee, en dat geld komt deels uit de verkoop van schuldpapier.

Washington hielp daarbij een handje, en niet uit vriendelijkheid. Japanse verkopen gooien extra obligaties op de markt en duwen de Amerikaanse rente omhoog, precies wat minister van Financiën Scott Bessent wil voorkomen.

Op 30 juli stapte Tokio in bij 163,73 yen per dollar en sloten de Verenigde Staten zich aan. In twee dagen ging er naar schatting 85 miljard dollar doorheen.

Veel heeft dat niet opgeleverd. De koers staat inmiddels weer boven het niveau waarop Amerika aanschoof en zit nog zo’n vier yen van dat eerste ingrijpen af.

Om die verkoopgolf te stoppen breidde Bessent al een noodloket bij de Amerikaanse centrale bank uit. Buitenlandse centrale banken kunnen daar dollars lenen met staatsobligaties als onderpand, zodat ze die niet hoeven te verkopen.

China deed 25,9 miljard dollar weg, een daling van 4 procent naar 633,4 miljard dollar. Dat is de laagste stand sinds 2008.

Peking grijpt niet in bij de eigen munt, maar volgt een lijn die al jaren loopt. Het land spreidt zijn reserves en koopt daarvoor vooral goud.

Het Verenigd Koninkrijk zag zijn bezit met 8,7 miljard dollar zakken naar 939,9 miljard dollar. Dat cijfer zegt minder dan het lijkt, want Londen is een bewaarplaats waar beleggers uit de hele wereld hun stukken stallen.

Een uittocht is het nog niet. Op transactiebasis kochten buitenlandse beleggers in juni juist netto 6,8 miljard dollar aan staatsobligaties, en er ging 181,4 miljard dollar naar Amerikaanse aandelen.

Goud duwt schuldpapier van de troon

Goud haalde dit voorjaar voor het eerst in decennia de Amerikaanse staatsobligaties in als belangrijkste reservebezitting van centrale banken.

Eind 2025 bestond 27 procent van alle wereldwijde reserveactiva uit goud, tegen 20 procent een jaar eerder. Het aandeel van Amerikaans schuldpapier zakte van 25 naar 22 procent, becijferde de Europese Centrale Bank (ECB).

De aanleiding ligt in 2022. Toen de Verenigde Staten Russische dollarreserves bevroren, zagen andere landen hoe kwetsbaar bezit in westerse handen is.

“Geopolitieke spanningen blijven de sterke vraag naar goud vanuit centrale banken aanjagen”, schreef ECB-president Christine Lagarde in het rapport.

Vooral China, India, Polen en Turkije stapelden sindsdien goud op. De goudprijs verdubbelde in twee jaar bijna en tikte in januari een record van meer dan 5.500 dollar per troy ounce aan. Daarna is een correctie ingezet.

De spiraal waar Washington in zit

De verkopen komen op een slecht moment voor de Amerikaanse obligatiemarkt. De Amerikaanse staatsschuld nadert 40 biljoen dollar en de rentelasten lopen dit jaar richting 1 biljoen dollar, meer dan het complete defensiebudget.

De rente op dertigjarige staatsleningen staat rond de 5,32 procent, het hoogste niveau sinds 2007. Elke verkoop uit Tokio of Peking gooit er extra papier bij, en meer aanbod betekent een hogere rente om alsnog kopers te vinden.

De korte rente volgt vooral de Amerikaanse centrale bank. De lange rente luistert daar veel minder naar en prijst vooral inflatie, het begrotingsbeleid en onzekerheid in.

Die lange rente is de basisprijs van geld. Een hogere lange rente werkt door in alles wat lang vastligt, van hypotheken tot bedrijfsleningen.

Levert een staatslening zonder risico 5 procent op, dan is dat het rendement dat je opgeeft door voor iets anders te kiezen. De waarderingen van goud en Bitcoin (BTC) leunen volledig op wat kopers ervoor over hebben, ze brengen immers geen winst op de plank, en dus wordt het duurder om deze assets aan te houden.

Bij aandelen loopt het via de discontovoet, het percentage waarmee toekomstige winst wordt teruggerekend naar wat die vandaag waard is. Stijgen de rentes, dan telt winst van over tien jaar minder zwaar en zakt de waardering van dure groeiaandelen het hardst.

Ook de lat voor investeringen komt hoger te liggen. Het moet natuurlijk meer opleveren dan eenrisicovrije staatslening, en tegelijk stijgen de leenkosten om het te financieren.

Voorlopig kijkt de markt door die rente heen vanwege de ijzersterke winstcijfers binnen het AI-complex, maar tegelijkertijd neemt de druk toe op de traditionele bedrijven.

De enorme AI-investeringen dragen tevens een steentje bij aan de hogere rentes, terwijl het voor de Amerikaanse overheid een spiraal is geworden die eigenlijk geen uitweg meer heeft.

Een hogere rente betekent hogere rentelasten, dus een groter tekort, dus meer obligaties en opnieuw een hogere rente.

Alleen de centrale bank kan die spiraal stoppen, met yield curve control: de Federal Reserve legt dan de rente aan banden en koopt zelf het papier dat niemand tegen die prijs wil hebben. Dat jaagt alleen wel de inflatie aan die voorzitter Kevin Warsh na vijf jaar juist terug wil brengen naar 2 procent.