Kevin Warsh wil de Fed-balans van 7 biljoen dollar afbouwen

Kevin Warsh heeft jarenlang kritiek geleverd op de Amerikaanse centrale bank. Nu staat hij zelf aan het roer.

Vanaf de zijlijn is het makkelijk om te zeggen wat de Fed fout doet. Als voorzitter moet Warsh straks zelf bepalen hoe hard hij wil ingrijpen, hoeveel risico hij accepteert en hoe hij markten door een gevoelig moment loodst.

De grootste vraag draait niet alleen om de rente. Het gaat vooral om de balans van de Fed, die nog altijd ongeveer 7 biljoen dollar groot is.

Warsh heeft een hekel aan het opkoopbeleid

Warsh is al jaren kritisch op het zogenoemde quantitative easing. Dat is het beleid waarbij de centrale bank staatsobligaties opkoopt om markten te ondersteunen en liquiditeit in het systeem te pompen.

Volgens Warsh maakt een grote Fed-balans het voor politici makkelijker om geld uit te geven. Als de centrale bank indirect helpt om financieringskosten laag te houden, verdwijnt volgens hem een deel van de discipline uit het begrotingsbeleid.

De Amerikaanse centrale bank dempt volgens hem dus de pijn van hoge overheidsschulden. Daar zit een bepaalde logica in. Maar de vraag is hoe sterk dat verband echt is.

Het is niet alsof politici bij ieder begrotingsbesluit precies uitrekenen hoeveel steun ze krijgen van de Fed-balans. Bovendien is het effect van QE op rentes buiten crisismomenten waarschijnlijk kleiner dan vaak wordt gedacht.

Toch heeft Warsh een punt

Zelfs als zijn begrotingsargument overdreven is, blijft er een belangrijk punt over.

Een extreem grote Fed-balans haalt risico uit de markt en legt het bij de centrale bank. Daardoor worden schokken op korte termijn kleiner, maar kan roekeloos gedrag juist worden aangemoedigd.

Marktvolatiliteit is niet altijd slecht. Soms geeft het een belangrijk signaal af dat er iets misgaat, bijvoorbeeld bij te veel schuld of te veel hefboom in het financiële systeem.

Als de centrale bank die signalen telkens dempt, verdwijnen de risico’s niet. Ze worden alleen vooruitgeschoven. In die zin is een kleinere Fed-balans een logisch doel.

Het gevaar zit in de snelheid

De grote vraag is hoe Warsh dat doel wil bereiken. Als hij te snel gaat, kan dat problemen veroorzaken. Een kleinere Fed-balans betekent namelijk ook minder reserves in het banksysteem. Banken houden die reserves aan bij de Fed en gebruiken ze om betalingen soepel te laten verlopen.

Als reserves schaarser worden, wordt liquiditeit duurder. Dat kan banken voorzichtiger maken en druk zetten op delen van de markt die afhankelijk zijn van financiering, zoals private equity, private credit en hedgefondsen.

Tegelijkertijd moeten nieuwe kopers worden gevonden voor de staatsobligaties die de Fed niet langer wil aanhouden.

Idealiter zijn dat stabiele langetermijnbeleggers, zoals pensioenfondsen, verzekeraars en staatsfondsen. Maar als vooral partijen met veel hefboom instappen, kan het systeem kwetsbaarder worden.