Oorlog met Iran kan wereldwijde energie- en inflatieschok veroorzaken: 3 scenario’s mogelijk

De economische gevolgen van een mogelijke langdurige oorlog met Iran kunnen groot zijn. Dat schrijft econoom en columnist Martin Wolf in een recente column voor de Financial Times. In zijn analyse stelt hij dat de impact op de wereldeconomie vooral zal afhangen van de duur van het conflict en de mate waarin olie- en gasleveringen uit het Midden-Oosten worden verstoord.

Volgens Wolf is het op dit moment lastig te voorspellen hoe de oorlog zich zal ontwikkelen. Een tijdelijk staakt-het-vuren lijkt op korte termijn het meest aannemelijke scenario, mede omdat stijgende energieprijzen politieke druk veroorzaken. Tegelijkertijd sluit hij niet uit dat de strijd op lagere intensiteit langer kan voortduren, bijvoorbeeld wanneer spanningen rond de Straat van Hormuz aanhouden.

Dit zijn de drie economische scenario’s die hij voorziet.

Drie economische scenario’s

De mogelijke economische schade hangt in sterke mate samen met de verstoring van de energievoorziening. Op basis van berekeningen van Capital Economics schetst Wolf drie scenario’s.

In het mildste geval, met een kort conflict van enkele weken, zou de wereldwijde export van olie en vloeibaar aardgas met circa 1,4 procent kunnen dalen. Een oorlog van enkele maanden zonder blijvende schade aan infrastructuur kan leiden tot een terugval van 5 tot 6 procent.

In het zwaarste scenario, waarbij belangrijke productiefaciliteiten langdurig uitvallen, kan de daling oplopen tot 8 à 9 procent. Dan zouden olieprijzen richting 150 dollar per vat kunnen stijgen en kunnen Europese gasprijzen fors oplopen.

Een langdurige energieschok kan volgens Wolf de economische groei wereldwijd afremmen en inflatie opnieuw aanjagen. Vooral armere landen zijn kwetsbaar voor hogere energieprijzen.

Tegelijkertijd verwacht hij dat de impact minder groot zal zijn dan tijdens de oliecrises van de jaren zeventig. Moderne economieën zijn minder afhankelijk van fossiele brandstoffen en centrale banken zijn tegenwoordig beter in staat inflatieverwachtingen te beheersen.

Belang van energietransitie en monetair beleid

De columnist wijst ook op enkele structurele lessen. Zo benadrukt hij het belang van investeringen in hernieuwbare energie om de afhankelijkheid van geopolitiek gevoelige fossiele brandstoffen te verminderen. Daarnaast waarschuwt hij dat overheden niet telkens massaal energieprijzen kunnen subsidiëren bij prijsschokken. Gerichte steun aan kwetsbare huishoudens is volgens hem effectiever.

Hoewel een snelle de-escalatie mogelijk blijft, concludeert Wolf dat een langdurig conflict niet kan worden uitgesloten. Dat betekent dat de financiële markten en risicobeleggingen zoals Bitcoin (BTC) voorlopig gevoelig kunnen blijven voor geopolitieke ontwikkelingen.