Iran heeft zeemijnen geplaatst in de Straat van Hormuz, een van de belangrijkste zeeroutes voor olie ter wereld. Dat melden Amerikaanse inlichtingendiensten volgens CNN. De Amerikaanse president Donald Trump reageert fel en eist dat de mijnen onmiddellijk worden verwijderd. De spanningen in de regio lopen verder op, terwijl ook de wereldwijde oliemarkt onrustig reageert.
Volgens bronnen binnen de Amerikaanse overheid gaat het voorlopig om enkele tientallen mijnen. Toch vrezen analisten dat Iran er veel meer kan inzetten, waardoor een van de belangrijkste energieroutes ter wereld ernstig wordt bedreigd.
De Straat van Hormuz vormt de enige zeeverbinding tussen de Perzische Golf en de Indische Oceaan. Ongeveer een vijfde van alle wereldwijd vervoerde ruwe olie passeert deze nauwe doorgang.
Volgens Amerikaanse inlichtingendiensten heeft Iran in de afgelopen dagen meerdere zeemijnen geplaatst in het gebied. Het gaat momenteel om enkele tientallen explosieven. Iran beschikt echter nog over het merendeel van zijn kleine boten en mijnenleggers, waardoor het land in theorie honderden mijnen kan inzetten.
Militaire analisten waarschuwen dat zelfs een klein aantal mijnen al grote gevolgen kan hebben. Een enkele mijn kan een schip zwaar beschadigen of zelfs tot zinken brengen.
De Iraanse Revolutionaire Garde zou daarnaast beschikken over een bredere strategie om de doorgang te blokkeren. Daarbij kan Iran gebruikmaken van explosieve boten en raketten vanaf de kust.
De Verenigde Staten reageerden vrijwel direct. Volgens het Amerikaanse centrale commando (CENTCOM) werden meerdere Iraanse vaartuigen vernietigd die betrokken zouden zijn bij het leggen van mijnen.
In totaal zouden zestien schepen zijn uitgeschakeld. Ook zijn volgens het Pentagon opslagplaatsen voor zeemijnen aangevallen.
De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth schreef op X dat de operatie plaatsvond in opdracht van Donald Trump. Volgens hem zal Washington niet toestaan dat de strategische zeestraat wordt gegijzeld.
Trump zelf reageerde eerder via Truth Social met een duidelijke waarschuwing. Als Iran daadwerkelijk mijnen heeft geplaatst en deze niet verwijdert, zal het land volgens hem gevolgen ondervinden “op een niveau dat nog nooit eerder is vertoond”.
De situatie zorgt ondertussen voor grote onzekerheid op de energiemarkt. De Straat van Hormuz is een cruciale doorgang voor olie uit landen zoals Irak, Koeweit en Saudi-Arabië.
Volgens recente schattingen zit momenteel dagelijks bijna twintig miljoen vaten olie vast in de regio omdat transport via de route riskant is geworden. Verschillende rederijen hebben hun scheepvaart tijdelijk stilgelegd.
Ook verzekeraars verhogen hun premies fors vanwege het verhoogde risico. Mijnen vormen daarbij een extra probleem, omdat ze moeilijk te detecteren zijn en soms op drift raken.
De spanningen zorgen bovendien voor grote schommelingen op de oliemarkt. De olieprijs bewoog de afgelopen dagen sterk en schoot eerst boven de negentig dollar per vat, voordat de prijs weer terugzakte richting tachtig dollar.
Ondertussen overwegen grote economieën binnen de G7 om extra olie vrij te geven uit strategische reserves om mogelijke tekorten op te vangen.
Volgens Politico denkt de regering van Trump dat een tijdelijke stijging van de olieprijs voorlopig nog geen groot politiek probleem vormt. Bronnen dicht bij het Witte Huis zeggen dat de regering ongeveer drie tot vier weken heeft voordat dure energieprijzen echt druk gaan zetten op de Amerikaanse politiek.
Dat vertrouwen werd versterkt doordat de olieprijs dinsdag weer daalde naar ongeveer tachtig dollar per vat, nadat die in het weekend nog rond de honderdtwintig dollar had gelegen. Binnen de regering leeft daardoor het idee dat de huidige schommelingen op de oliemarkt mogelijk tijdelijk zijn.
Hoge olieprijs en wankele overheidsfinanciën jagen de Britse rente omhoog. En ook in andere landen staat de obligatiemarkt in de fik.
Tegoeden in dollar buiten de VS zijn meer dan verdrievoudigd sinds 2000. Geopolitieke spanningen blijken de munt eerder te versterken.
LVMH, ’s werelds grootste conglomeraat voor luxeproducten, moet door de koude winter binnen de industrie mogelijk merken verkopen.
Hormuz is negen weken dicht en een miljard vaten olie zijn al weg. Handelaren waarschuwen voor rantsoenering, dieseltekort en wereldwijde recessie.
MSC laat zijn grote containerschepen de Straat van Hormuz mijden door in Jeddah te lossen. Vrachtwagens overbruggen vervolgens 1.300 kilometer over land.
Eerst min 10 procent, nu in de plus: olieprijs reageert direct op WSJ-bericht dat Iran het Hormuz-voorstel afwijst.
