Olieprijs blijft hoog door Iran: Qatar doet nieuwe poging tot vrede

De olieprijs blijft stijgen door de aanhoudende spanningen tussen de Verenigde Staten en Iran. Terwijl de prijs van Brent-olie richting de 115 dollar per vat beweegt, probeert Qatar een diplomatieke doorbraak te forceren.

Bemiddelaars zijn vrijdag opnieuw naar Teheran gereisd om een vredesakkoord dichterbij te brengen. Maar de verschillen tussen Washington en Teheran blijven groot.

Qatar probeert vredesakkoord tussen VS en Iran te redden

Qatarese bemiddelaars zijn vrijdag teruggekeerd naar de Iraanse hoofdstad Teheran. Dat meldt persbureau Reuters op basis van een functionaris die betrokken is bij de onderhandelingen. De gesprekken worden afgestemd met de Verenigde Staten.

Qatar probeert al langer een einde te maken aan de oorlog in het Midden-Oosten. Afgelopen zondag presenteerde het land een nieuw vredesvoorstel aan Iran, maar dat werd door een hoge Iraanse functionaris als onacceptabel bestempeld.

Het grootste struikelblok blijft het Iraanse nucleaire programma. Washington wil dat dit onderwerp vanaf het begin onderdeel is van de onderhandelingen. Iran weigert dat en eist dat de Verenigde Staten eerst de blokkade van Iraanse havens beëindigen en de sancties op de olie-export opheffen.

De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken, Abbas Araqchi, verklaarde woensdag dat zijn land nauw contact onderhoudt met bemiddelaars. Daarbij wordt gekeken hoe een eerder Iraans voorstel voor een zevendaags traject richting het einde van de oorlog kan worden uitgevoerd.

Ook vicepresident JD Vance speelt een rol in de diplomatieke contacten. Amerikaanse media meldden dat zijn toenadering tot Iran verband hield met mogelijke nieuwe vredesgesprekken. President Donald Trump verklaarde donderdag echter dat het contact over medische hulpgoederen ging.

Olieprijs stijgt fors en nadert 120 dollar

Ondertussen blijven de financiële markten rekening houden met verdere escalatie. De olieprijs is opnieuw gestegen en bevindt zich op het hoogste niveau in ongeveer een halfjaar.

Brent-olie, de belangrijkste internationale maatstaf, kost momenteel ongeveer 113,47 dollar per vat. Op vrijdag steeg de prijs met ongeveer 2,38 procent.

Over de afgelopen maand bedraagt de stijging bijna elf procent. Daarmee ligt Brent op koers voor de vierde maandelijkse stijging op rij. Vergeleken met een jaar geleden is olie zelfs ongeveer 75 procent duurder geworden.

Ook Amerikaanse olie is fors in prijs gestegen. Een vat West Texas Intermediate (WTI) kost ongeveer 103 tot 104 dollar.

De belangrijkste oorzaak is de onzekerheid rond Iran. Beleggers vrezen dat het conflict verder escaleert, waardoor de wereldwijde olievoorziening opnieuw onder druk kan komen te staan.

Vooral de Straat van Hormuz vormt een belangrijk risico. Via deze smalle zeestraat tussen Iran en Oman wordt normaal gesproken een aanzienlijk deel van de wereldwijd verhandelde olie vervoerd. Aanvallen op tankers en mogelijke verstoringen van de scheepvaart kunnen daardoor grote gevolgen hebben.

Daarnaast zorgen aanvallen van Houthi-strijders op doelen in Saudi-Arabië voor extra onrust. Daarbij zijn ook energievoorzieningen en raffinaderijen in beeld gekomen.

Olieprijs kan verder stijgen bij nieuwe aanvallen

De komende Amerikaanse tussentijdse verkiezingen zorgen voor extra onzekerheid. Er zijn berichten dat Trump is geïnformeerd over mogelijke nieuwe militaire operaties tegen Iran. De Amerikaanse president heeft eerder aangegeven dat aanvallen na de verkiezingen kunnen worden hervat.

Hoewel de olie-export vanuit de Golfregio gedeeltelijk is hersteld, blijft de markt rekening houden met nieuwe verstoringen. Ook relatief lage olievoorraden en tekorten aan geraffineerde producten, zoals diesel, ondersteunen de prijzen.

Analisten van onder meer Goldman Sachs hebben gewezen op het risico van verdere prijsstijgingen wanneer de scheepvaart opnieuw ernstig wordt verstoord. In dat scenario zou Brent-olie richting 120 dollar per vat of hoger kunnen bewegen.

Een diplomatieke doorbraak kan juist voor een flinke prijsdaling zorgen. Wanneer de spanningen afnemen en de olie-export normaliseert, zou de prijs volgens de aangeleverde marktscenario’s richting 80 dollar kunnen terugvallen.

Daarmee zijn de onderhandelingen in Teheran niet alleen belangrijk voor de oorlog in het Midden-Oosten. Ook de wereldwijde energiemarkt wacht op duidelijkheid. Hogere olieprijzen kunnen uiteindelijk leiden tot duurdere brandstof en extra inflatiedruk, wat ook gevolgen heeft voor het rentebeleid van centrale banken.