Het vieze imago van Bitcoin klopt niet meer

Bitcoin (BTC) is decentraal en dat betekent dat er geen directie of bedrijf bepaalt wat er gebeurt. In plaats daarvan wordt het netwerk draaiende gehouden door miners: gespecialiseerde computers die transacties verwerken, nieuwe blokken toevoegen aan de blockchain en daarmee het netwerk beveiligen.

Rond dat systeem is in de afgelopen vijftien jaar een wereldwijde industrie ontstaan. Grote miningbedrijven zoeken constant naar plekken met goedkope en betrouwbare elektriciteit. Tegelijkertijd is ook de energiemix veranderd en gebruikt de sector tegenwoordig aanzienlijk meer duurzame energie dan enkele jaren geleden. Hoe werkt minen precies, en hoe staat de industrie er anno 2026 voor?

Hoe werkt Bitcoin-mining?

Bitcoin-mining klinkt ingewikkeld, maar het basisprincipe is vrij eenvoudig. Miners gebruiken krachtige computers om voortdurend berekeningen uit te voeren. Daarmee proberen ze als eerste het recht te verdienen om een nieuw blok met transacties aan de Bitcoin-blockchain toe te voegen en een BTC beloning te krijgen.

Daarnaast krijgen de miners ook de transactiekosten binnen het blok. Ongeveer iedere vier jaar vindt de zogenoemde Bitcoin-halving plaats. Daarbij wordt de hoeveelheid nieuwe BTC die miners ontvangen als beloning gehalveerd.

Daardoor moeten miningbedrijven steeds efficiënter werken. Wie dure stroom gebruikt of verouderde machines heeft, kan na verloop van tijd simpelweg niet meer concurreren.

De totale rekenkracht van alle miners samen wordt de hashrate genoemd. Je kunt dat zien als de hoeveelheid computerkracht die wereldwijd wordt ingezet om Bitcoin te beveiligen. 

Welke landen minen de meeste Bitcoin?

De Verenigde Staten zijn het belangrijkste land voor Bitcoin-mining. Volgens schattingen bevindt ongeveer 36,7 procent van de wereldwijde hashrate zich in de VS.

Rusland volgt met ongeveer 17,2 procent en China is goed voor circa 12,2 procent. Daarna komen Paraguay met 4,7 procent en de Verenigde Arabische Emiraten met 3,0 procent. Hieronder is de volledige top 10 te zien.

Mining is inmiddels veel meer over de wereld verspreid dan enkele jaren geleden. China was vroeger namelijk veruit de belangrijkste speler. In 2019 kwam ongeveer driekwart van de wereldwijde Bitcoin-hashrate uit China. 

Dat veranderde in 2021, toen de Chinese overheid hard ingreep tegen cryptomining. Veel bedrijven sloten hun locaties of verhuisden hun machines naar andere landen. Vooral de Verenigde Staten profiteerden daarvan. Toch is mining nooit volledig uit China verdwenen. 

Waar miners zich vestigen, hangt vooral af van elektriciteit. Regio’s met goedkope waterkracht, aardgas, zonne-energie of elektriciteit die anders verloren zou gaan, zijn aantrekkelijk. Daarom groeien ook landen als Paraguay en Ethiopië snel als mininglocatie.

Welke energie gebruikt Bitcoin-mining?

Bitcoin-mining gebruikt veel elektriciteit. Volgens onderzoek van het Cambridge Centre for Alternative Finance ligt het jaarlijkse verbruik naar schatting 130 terawattuur, ongeveer 0,5 procent van het wereldwijde elektriciteitsverbruik.

Dat energieverbruik zorgt al jaren voor discussie. Maar het idee dat Bitcoin-mining vooral op fossiele brandstof draait, klopt echter niet.

Volgens Cambridge kwam 52,4 procent van de gebruikte energie uit duurzame bronnen. Daarvan bestond 42,6 procent uit hernieuwbare energie, zoals waterkracht, windenergie en zonne-energie. Kernenergie was goed voor nog eens 9,8 procent.

Ter vergelijking: in 2022 lag het aandeel duurzame energie nog rond 37,6 procent. De verschuiving is dus duidelijk zichtbaar.

Ook het gebruik van steenkool is sterk gedaald. Cambridge schatte het aandeel daarvan op 8,9 procent. Aardgas is met 38,2 procent momenteel de grootste afzonderlijke energiebron binnen de sector.

Voor miners draait de overstap naar goedkopere en duurzamere energie niet alleen om klimaatdoelen. Het is vooral economisch logisch. Hoe lager de stroomprijs, hoe hoger de winst.

Daardoor ontstaan steeds vaker mininglocaties naast waterkrachtcentrales, windparken of energiebronnen waar tijdelijk een overschot aan stroom is. Sommige bedrijven gebruiken zelfs aardgas dat anders zou worden afgefakkeld.

Bitcoin-mining blijft daarmee een energie-intensieve industrie, maar de sector verandert snel. Mining verschuift naar landen met goedkope energie en het aandeel hernieuwbare bronnen neemt toe. Dat maakt de energievraag niet kleiner, maar wel anders dan het beeld dat vaak nog van Bitcoin-mining bestaat.