Slechtste maand voor Europese obligaties sinds 2022 door Iran-crisis

Obligaties zijn al jaren een populair product onder beleggers. Ze worden vaak gezien als relatief veilig en bieden voorspelbare inkomsten via rente. Juist daarom kijken veel investeerders naar deze markt in onzekere tijden.

Maar door de recente spanningen in het Midden-Oosten staan Europese obligaties plots onder druk. De vraag is nu of de markt zich in het tweede kwartaal kan herstellen van de stevige uitverkoop.

Oorlog met Iran zet obligatiemarkt op scherp

De oorlog met Iran heeft de verwachtingen rondom rente en inflatie flink opgeschud. Beleggers houden rekening met een hogere inflatie, vooral door stijgende energieprijzen. Daardoor is het rendement op obligaties gestegen en zijn de koersen gedaald.

Vooral kortlopende en middellange staatsobligaties kregen harde klappen. Over het eerste kwartaal daalde de obligatiemarkt in de eurozone met ruim één procent. In maart alleen al ging het bijna drie procent omlaag. Dat maakt het de slechtste maand sinds eind 2022.

De omslag is opvallend. Voor de escalatie gingen beleggers nog uit van stabiele rentes van de Europese Centrale Bank. Nu rekent de markt plots op meerdere renteverhogingen dit jaar.

Vrees voor stagflatie groeit

De bewegingen op de obligatiemarkt wijzen volgens analisten op toenemende zorgen over stagflatie. Dat is een combinatie van hoge inflatie en zwakke economische groei.

Een belangrijk signaal is de afvlakking van de rentecurve. Normaal leveren langlopende obligaties meer op dan kortlopende. Nu is dat verschil kleiner geworden, wat duidt op onzekerheid over de economie.

Ook bewegen aandelen en obligaties steeds vaker in dezelfde richting. Dat is ongebruikelijk. In het verleden gebeurde dat vooral in periodes van economische stress.

Tegelijkertijd is de inflatie in de eurozone opgelopen naar 2,5 procent. Dat ligt boven de doelstelling van de centrale bank. De stijging komt vooral door hogere energieprijzen.

Heeft de markt overdreven gereageerd?

Niet iedereen is overtuigd dat de huidige paniek terecht is. Verschillende fondsbeheerders denken dat beleggers te negatief zijn geworden.

Volgens hen is de energieschok vooral tijdelijk en veroorzaakt door verstoringen in de aanvoer. Centrale banken reageren doorgaans minder agressief op zulke aanbodschokken. Daardoor lijkt het onwaarschijnlijk dat er vier renteverhogingen volgen, zoals de markt nu verwacht.

Sommige analisten rekenen eerder op maximaal twee renteverhogingen. Anderen sluiten zelfs niet uit dat de centrale bank voorlopig afwacht, zeker als de energieprijzen stabiliseren.

Dat zou betekenen dat de huidige hoge rentes op obligaties mogelijk overdreven zijn. In dat scenario kan de markt in het tweede kwartaal herstellen.

Beleggers blijven voorzichtig

Ondanks de kans op herstel blijven veel beleggers terughoudend. De onzekerheid rond geopolitiek en inflatie is simpelweg te groot.

Fondsbeheerders kiezen daarom voor een neutrale positie en spreiden hun risico’s. Ook wordt er vaker gekozen voor kortlopende obligaties, die sneller reageren op veranderingen in het beleid van centrale banken.

Opvallend is dat vooral Zuid-Europese obligaties onder druk staan. Italiaanse staatsobligaties zijn risicovoller geworden door de afhankelijkheid van energie-import. Het renteverschil met Duitse obligaties is daardoor flink opgelopen.

Voor beleggers draait het tweede kwartaal om één vraag: heeft de markt de impact van de oorlog overschat, of staat er juist nog meer onrust te wachten?