Olieprijs stijgt naar $105, Saudische productie laagste sinds 1990

De olieprijs is opnieuw hard gestegen door de oplopende spanningen in het Midden-Oosten. Brentolie klom donderdag naar 105 dollar per vat, nadat de prijs een dag eerder voor het eerst sinds juli boven de grens van 100 dollar uitkwam. Beleggers vrezen dat de aanhoudende oorlog de wereldwijde olievoorziening verder onder druk zet.

De stijging beperkt zich niet tot ruwe olie. Ook aardgas en diesel worden duurder. Daarmee groeit de vrees dat de energiecrisis de inflatie opnieuw kan aanjagen, juist nu centrale banken worstelen met de hoge prijsdruk.

Olieprijs stijgt verder door Iran en Houthi’s

De spanningen op de oliemarkt zijn de afgelopen week flink opgelopen. Iran heeft duidelijk gemaakt niet te willen buigen voor de Amerikaanse zeeblokkade. Teheran dreigt zijn aanvallen verder op te voeren als de Verenigde Staten Iraans grondgebied blijven aanvallen.

Ook in Jemen loopt de spanning op. De door Iran gesteunde Houthi’s hebben volgens The New York Times regeringstroepen verslagen in Mokha, een strategische havenstad aan de Rode Zee. De groep krijgt daarmee een sterkere positie rond de Straat Bab el-Mandeb, een belangrijke vaarroute voor de internationale handel en het vervoer van energie.

Tegelijkertijd komen er zorgwekkende signalen uit Saudi-Arabië. Het land meldde dat zijn olieproductie vorige maand is gedaald naar het laagste niveau sinds 1990. De combinatie van lagere productie en het risico op nieuwe verstoringen van belangrijke vaarroutes zorgt voor extra druk op de oliemarkt.

Brentolie is sinds het begin van het jaar inmiddels meer dan 70 procent in waarde gestegen. Toch staat de olieprijs nog altijd onder de oorlogspiek van 126 dollar per vat die in april werd bereikt.

Hoge olieprijs vergroot zorgen over inflatie

De hogere olieprijs is inmiddels ook merkbaar bij andere brandstoffen. Diesel wordt snel duurder. In de Verenigde Staten nadert de dieselprijs een record van zes dollar per gallon. Ook in Europa zijn de prijzen sterk opgelopen.

Dat kan de inflatie verder aanjagen. Hogere brandstofprijzen raken consumenten direct aan de pomp, maar maken ook het vervoer van goederen duurder. Bedrijven kunnen die extra kosten vervolgens doorberekenen aan klanten.

Donald Trump verwacht voorlopig weinig verlichting. Volgens hem zal de oorlog pas na de Amerikaanse midterms in november eindigen en zullen de benzineprijzen voor die tijd waarschijnlijk niet sterk dalen.

Een belangrijke factor blijft de Straat van Hormuz. Door deze belangrijke vaarroute stroomt momenteel nog iets minder dan 11 miljoen vaten olie en olieproducten per dag, volgens de Amerikaanse minister van Energie Chris Wright.

Volgens ING-strateeg Warren Patterson kan de olieprijs vooral verder oplopen als ook deze oliestromen opnieuw worden verstoord.

Langdurige oorlog vormt risico voor olievoorziening

De Verenigde Staten proberen de Iraanse economie ondertussen verder onder druk te zetten met een zeeblokkade. Daardoor zijn de olie-exporten van Iran sterk gedaald. Washington dreigt daarnaast landen en bedrijven te straffen die hun banden met Teheran niet verbreken.

Iran erkent dat de economische schade oploopt, maar lijkt niet van plan de strijd te staken. De Iraanse leiding zou ervan overtuigd zijn dat doorvechten noodzakelijk is om toekomstige Amerikaanse aanvallen af te schrikken.

Ook binnen het Witte Huis wordt rekening gehouden met een langdurig conflict. Adviseurs, onder wie vicepresident JD Vance, zouden met Trump hebben gesproken over het scenario waarin de oorlog met Iran tot het einde van zijn ambtstermijn voortduurt.

Dat zou het risico op langdurige verstoringen van de energievoorziening uit het Midden-Oosten vergroten. Vooral de Straat van Hormuz blijft daarbij cruciaal. Zolang daar olie blijft doorstromen, wordt een deel van de druk op de wereldmarkt opgevangen.

Voorlopig blijft de markt echter krap. De Amerikaanse Energy Information Administration verwacht dat de dieselvoorraden in de Verenigde Staten deze maand dalen naar het laagste niveau in meer dan twintig jaar.