Cryptomunten gaan steeds meer op aandelen lijken

Beleggers moesten bij veel cryptoprojecten diep graven om te achterhalen wat het nut van de munt eigenlijk was. Een platform kon miljoenen gebruikers hebben terwijl de bijbehorende token daar niets van merkte. Dat verandert nu snel en de vergelijking met aandelen wordt al snel gemaakt.

Van zoekplaatje naar rekensom

Steeds meer projecten laten een deel van hun omzet naar de eigen munt vloeien. Ze gebruiken hun inkomsten om tokens terug te kopen op de markt en die daarna te vernietigen, wat in de sector ‘burnen’ heet. Er blijven dan minder munten over voor evenveel kopers.

Dat maakt de rekensom voor een belegger opeens simpel. Meer gebruik van het platform betekent meer inkomsten, meer inkomsten betekent meer verbrande munten, en minder munten geeft de koers steun.

Zo kan de waarde van cryptomunten steeds meer bepaald worden door dezelfde maatstaf als aandelen: omzet.

Over de afgelopen 30 dagen ging er 149,33 miljoen dollar naar tokenhouders, blijkt uit cijfers van datasite DefiLlama. Over heel 2026 gaat het om ongeveer 640 miljoen dollar, zo’n 17 procent meer dan een jaar eerder.

De omslag begon in Washington. Onder de vorige leiding van de Amerikaanse Securities and Exchange Commission (SEC) gold het delen van omzet met tokenhouders al snel als een verboden effectenuitgifte. Projecten kozen daarom jarenlang voor munten die alleen stemrecht gaven en geen inkomsten.

Zo werkt het bij Uniswap

Handelsplatform Uniswap laat het duidelijkst zien hoe de geldmotor draait. Wie daar de ene munt voor de andere ruilt, betaalt een kleine vergoeding.

Het grootste deel van dat geld gaat niet naar Uniswap zelf. Het gaat naar de mensen die hun eigen munten in het platform hebben gezet, zodat anderen kunnen ruilen. Zij zijn de voorraadhouders van de winkel en krijgen 91 procent van de ruim 100 miljoen dollar aan kosten die gebruikers de afgelopen maand betaalden.

De rest houdt het platform over. Voor dat bedrag worden UNI-tokens opgekocht om ze te verbranden. Uniswap deed dat pas voor het eerst op 28 december 2025, na een stemming onder de gemeenschap.

Nu schieten de handelsvolume op Uniswap door het dak dankzij de populariteit van het gloednieuwe blockchain-netwerk van de Amerikaanse broker Robinhood. Daardoor is de omzet bijna verticaal gestegen en daar plukken de tokenhouders dus de vruchten van. En de koers van UNI is de afgelopen weken dan ook verdubbeld.

Bij blockchains als Ethereum (ETH) en Solana (SOL) werkt het net iets anders. Daar betalen gebruikers geen ruilkosten maar transactiekosten, en het grootste deel gaat naar de computers die het netwerk draaiend houden en transacties goedkeuren.

Alleen een vast basisdeel verdwijnt uit circulatie. Het Solana-netwerk wil de dagelijkse burn wel verhogen van ongeveer 650 SOL naar 7.500 tot 9.000 SOL.

Ethereum verbrandde zo over 30 dagen 5,11 miljoen dollar, Solana 2,23 miljoen dollar. Dat is een kleiner deel van de koek dan bij Uniswap, maar het staat wel vast in de spelregels van het netwerk. Uniswap kan zijn heffing net zo goed weer uitzetten met een nieuwe stemming.

Wie de meeste tokens terugkoopt

Hyperliquid, een handelsplatform en tevens een eigen blockchain-netwerk, voert de lijst aan met 55,53 miljoen dollar over 30 dagen. Het stuurt 99 procent van de handelskosten naar een fonds dat de eigen munt HYPE opkoopt.

Daarachter volgt afwikkelnetwerk Canton met 49,33 miljoen dollar, waar alle geïnde kosten worden verbrand. Lanceerplatform Pump.fun komt uit op 26,31 miljoen dollar en blockchain Tron op 24,36 miljoen dollar. Uniswap staat vijfde met 11,72 miljoen dollar.

Daarna wordt het veld breed, met Aerodrome, Pons, Aster, PancakeSwap, Jupiter, Sky en Lighter allemaal tussen de 2 en 5 miljoen dollar per maand.

Toch is een token daarmee nog geen aandeel. Een aandeelhouder bezit juridisch een stuk van een bedrijf. UNI-houders mogen stemmen over voorstellen, maar hebben volgens de documentatie van Uniswap zelf geen individuele of evenredige aanspraak op de omzet.