Energiecrisis verergert: Frankrijk blokkeert tweede vrijgave oliereserves

Landen kunnen volgens Frankrijk pas beslissen over een nieuwe vrijgave van strategische oliereserves als er meer duidelijkheid is over de duur en intensiteit van de oorlog met Iran. Dat zegt de Franse minister van Financiën Roland Lescure tegen de Financial Times.

Daarmee tempert Frankrijk de verwachting dat westerse landen snel opnieuw grote hoeveelheden olie uit noodvoorraden op de markt brengen om de energiecrisis te verzachten.

Oliereserves zijn eindig

Volgens Lescure is het probleem simpel. Strategische reserves zijn niet onbeperkt. Overheden kunnen die voorraden inzetten om tijdelijke tekorten op te vangen, maar niet om een langdurige verstoring permanent te compenseren.

“We kunnen geen voorraden vrijgeven zonder zicht te hebben op de duur en intensiteit van het conflict”, stelt Lescure.

Eerder dit jaar brachten de 32 landen van het Internationaal Energieagentschap gezamenlijk 400 miljoen vaten olie en geraffineerde brandstoffen op de markt. Die stap hielp om de olieprijs tijdelijk te drukken en de volatiliteit te verminderen.

Maar die extra buffer raakt de komende weken op. Daarmee komt de vraag op tafel of een tweede gecoördineerde vrijgave nodig is.

Straat van Hormuz blijft cruciaal

De kern van het probleem blijft de Straat van Hormuz. Die smalle zeestraat is normaal gesproken goed voor ongeveer 20 procent van de wereldwijde handel in olie en vloeibaar aardgas. Door de dreiging van Iraanse aanvallen op schepen blijft de route grotendeels gesloten.

Volgens Lescure heeft een nieuwe vrijgave van reserves vooral zin als duidelijk wordt wanneer de zeestraat weer open kan. Zelfs dan duurt het nog weken voordat olie weer Europa, Azië en andere regio’s bereikt.

Een tijdelijke vrijgave kan dan helpen om de overgang te overbruggen. Maar volgens Frankrijk zijn de omstandigheden daarvoor nu nog niet aanwezig.

IEA staat klaar om in te grijpen

IEA-directeur Fatih Birol zegt dat het agentschap klaarstaat om direct te handelen als de marktomstandigheden daarom vragen. Wel benadrukt hij dat een nieuwe vrijgave afhangt van de ontwikkeling van de markt en van een besluit van alle lidstaten.

Birol noemt de huidige energiecrisis groter dan de oliecrises van de jaren zeventig en de schok na de Russische invasie van Oekraïne bij elkaar. Strategische reserves hebben tot nu toe geholpen om de schade te beperken, maar ze zijn geen structurele oplossing.

Brent-olie daalde na de eerste vrijgave in maart met ruim 11 procent tot onder 90 dollar per vat, maar is daarna weer opgelopen. Donderdag handelde Brent rond 108 dollar.

Economische schade loopt op

De gevolgen van de Iran-oorlog zijn inmiddels wereldwijd zichtbaar. Groei vertraagt, inflatie loopt op en overheidsbegrotingen komen onder druk te staan.

De Europese Unie verlaagde donderdag haar groeiverwachting voor dit jaar van 1,2 naar 0,9 procent. Tegelijkertijd verwacht Brussel dat de inflatie in de eurozone stijgt naar 3 procent, waar eerder nog op 1,9 procent werd gerekend.

Voor centrale banken is dat een lastige combinatie. Lescure noemt de vraag of de wereld te maken heeft met een vooral recessieve schok, of juist met een stagflatoire schok. Volgens hem is dat op dit moment nog niet duidelijk.