Orbán weg, Meloni opstandig: Trumps Europa-plan loopt vast

Donald Trump wil meer invloed in Europa, maar zijn plan lijkt steeds slechter te werken. Dat schrijft Gideon Rachman in de Financial Times. De Amerikaanse president probeerde de afgelopen maanden nauwere banden op te bouwen met nationalistische en populistische partijen in Europa.

Maar juist die partijen nemen nu afstand van hem, verliezen verkiezingen of blijken politiek minder bruikbaar dan Washington had gehoopt. Trump is in Europa extreem impopulair geworden.

MAGA zocht bondgenoten in Europa

De regering-Trump ziet Europa nog altijd als strategisch en cultureel belangrijk voor de Verenigde Staten. Tegelijkertijd beschouwt zij het continent als een plek die volgens MAGA wordt bedreigd door migratie, lage geboortecijfers en liberale instituties.

Daarom wilde Washington samenwerken met wat het zelf “patriottische Europese partijen” noemt.

In de praktijk gaat het om partijen als Fidesz in Hongarije, de AfD in Duitsland, Reform UK in het Verenigd Koninkrijk, Rassemblement National in Frankrijk en de beweging rond Giorgia Meloni in Italië. Maar die strategie loopt vast.

Orbán verliest, Meloni neemt afstand

De grootste klap was de nederlaag van Viktor Orbán in Hongarije. Orbán gold jarenlang als de belangrijkste Europese bondgenoot van Trump. Hij blokkeerde regelmatig Europese steun aan Oekraïne en werd binnen MAGA gezien als voorbeeld van “illiberale democratie”.

Maar de Hongaarse kiezer koos anders. Volgens Rachman laat die verkiezing ook zien dat de Europese Unie meer te bieden heeft dan de VS. Hongarije miste door conflicten met Brussel miljarden aan EU-geld. De belofte dat die geldstromen konden terugkeren, woog zwaarder dan steun vanuit Washington.

Ook Giorgia Meloni blijkt minder volgzaam dan Trump had gehoopt. Italië profiteert enorm van Europese steun na Covid, met bijna 200 miljard euro aan subsidies en leningen. Toen Trump haar bekritiseerde vanwege Italiaanse terughoudendheid rond Iran, sloeg Meloni terug.

Zij moet immers verantwoording afleggen aan Italiaanse kiezers, niet aan MAGA-stemmers.

Trump als electorale last

In Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk werkt een te nauwe band met Trump eerder tegen Europese populisten dan voor hen.

In Duitsland heeft slechts een klein deel van de bevolking een positief beeld van Trump. Dat maakt het lastig voor de AfD om zich openlijk aan hem te verbinden, ondanks ideologische overlap.

In het Verenigd Koninkrijk is het beeld vergelijkbaar. Nigel Farage kan Trump bewonderen, maar moet ook rekening houden met Britse kiezers die de Amerikaanse president massaal afwijzen.

Zelfs in Frankrijk nemen figuren binnen Rassemblement National afstand wanneer Trump-bondgenoten te radicaal overkomen.