Iran heeft tijdens de oorlog gebruikgemaakt van een Chinese spionagesatelliet om Amerikaanse militaire bases in het Midden-Oosten te observeren en aanvallen te ondersteunen. Dat blijkt volgens een onderzoek van de Financial Times uit gelekte Iraanse militaire documenten, satellietdata en baananalyses.
Als het verhaal klopt, is dat een belangrijke escalatie. Niet alleen omdat Iran daarmee een veel geavanceerdere militaire inlichtingencapaciteit kreeg, maar ook omdat China zo nog nadrukkelijker in beeld komt als indirecte factor in het conflict.
Volgens de Financial Times gaat het om een satelliet met de naam TEE-01B, die eind 2024 in handen zou zijn gekomen van de lucht- en ruimtevaarttak van de Iraanse Revolutionaire Garde. De satelliet zou vanuit China zijn gelanceerd en daarna via een zogenoemde “in-orbit delivery” zijn overgedragen.
Dat klinkt technisch, maar het effect is duidelijk: Iran kreeg daarmee toegang tot beelden met een resolutie van ongeveer een halve meter. Dat is een enorme sprong vooruit vergeleken met de eigen Iraanse satellietcapaciteiten, die veel minder precies zouden zijn.
Concreet zou Iran daardoor veel beter in staat zijn geweest om:
De documenten waar de Financial Times zich op baseert, zouden laten zien dat de satelliet in maart onder meer beelden maakte van Amerikaanse en geallieerde locaties in:
Ook burgerinfrastructuur in de Golfregio zou in beeld zijn gebracht, waaronder een containerhaven, een elektriciteits- en ontziltingsinstallatie en een grote aluminiumfabriek.
Dat maakt dit niet alleen een militair verhaal, maar ook een economisch en geopolitiek gevoelig dossier.
De Financial Times schrijft dat de satelliet gebouwd en gelanceerd zou zijn door het Chinese bedrijf Earth Eye Co, terwijl de operationele grondinfrastructuur zou zijn geleverd door Emposat, een bedrijf uit Beijing. Volgens analisten en voormalige inlichtingenmensen in het stuk is de grens tussen commercieel en militair in de Chinese ruimtevaartsector vaak erg dun.
Dat is precies waarom deze onthulling zo gevoelig ligt. China presenteert zijn commerciële ruimtevaart graag als civiel, maar volgens de Financial Times zijn veel van deze bedrijven sterk verweven met staats- en militaire netwerken.
China ontkent betrokkenheid bij escalatie en zegt geen conflictverhogende acties te steunen.
Amazon koopt Globalstar en valt Starlink aan. Deze deal kan de strijd om satellietinternet en mobiel bereik wereldwijd veranderen.
Trump zegt dat Iran zijn nucleaire programma voor onbepaalde tijd opschort. Olieprijs zakt onder 90 dollar. Iran heeft de claims niet bevestigd.
Henry Paulson waarschuwt voor een Amerikaanse schuldcrisis, terwijl stijgende rentes en schulden het financiële systeem onder druk zetten.
De mislukte vredesgesprekken met Iran drukken maandag op aandelen. Analisten verwachten een stijgende dollar en olieprijs. De schade kan meevallen als markten het als uitstel zien.
Frankrijk haalt goud terug uit de Verenigde Staten, boekt miljardenwinst en kiest voor opslag in eigen land. Wat betekent dat nu?
Irak vraagt oliekopers om ladingen op te halen nu Iran de doorvaart door Hormuz heeft vrijgegeven. De eerste tanker is al door de zeestraat.
