Trump wil eeuwenoude scheepvaartwet versoepelen om olieprijzen te drukken

De regering van Donald Trump overweegt een opvallende maatregel om de snel stijgende olieprijzen in de Verenigde Staten te beteugelen. Volgens bronnen rond het Witte Huis wil de regering tijdelijk een meer dan honderd jaar oude maritieme wet versoepelen, zodat buitenlandse tankers brandstof kunnen vervoeren tussen Amerikaanse havens.

De stap komt op een moment dat de energieprijzen onder druk staan door de oorlog rond Iran en de dreiging voor belangrijke handelsroutes. Tegelijk probeert Washington de energiemarkt te stabiliseren met een grote vrijgave van olie uit de nationale strategische reserves.

Trump grijpt in tegen stijgende olieprijzen

Volgens bronnen die met Bloomberg spraken, wil de regering tijdelijke vrijstellingen geven voor de zogenoemde Jones Act. Die wet uit 1920 verplicht dat goederen tussen Amerikaanse havens uitsluitend worden vervoerd door schepen die in de Verenigde Staten zijn gebouwd, eigendom zijn van Amerikaanse bedrijven en grotendeels bemand worden door Amerikaanse bemanningen.

De geplande vrijstelling zou ongeveer dertig dagen gelden. Daardoor zouden buitenlandse olietankers tijdelijk brandstof kunnen vervoeren van de Golfkust naar raffinaderijen aan de oostkust.

Normaal gesproken is dat niet toegestaan, omdat alleen schepen die aan alle eisen van de Jones Act voldoen die route mogen gebruiken. Door het beperkte aantal geschikte schepen kan dat transport duur en inefficiënt worden.

Het Witte Huis onderzoekt deze maatregel als onderdeel van een bredere strategie om de energiemarkt te stabiliseren.

Grote olie-interventie van de Verenigde Staten

De mogelijke versoepeling van de Jones Act komt bovenop een andere ingreep van de Amerikaanse overheid. Washington kondigde eerder aan honderden miljoenen vaten olie op de markt te brengen.

De Verenigde Staten willen daarbij meer dan honderd miljoen vaten vrijgeven uit de Strategic Petroleum Reserve. Samen met andere landen kan dat oplopen tot ongeveer vierhonderd miljoen vaten die extra op de wereldmarkt komen.

Met deze stap hoopt de regering de scherpe stijging van olie- en benzineprijzen af te remmen.

Die stijging hangt nauw samen met de spanningen rond Iran. In de Straat van Hormuz, een van de belangrijkste routes voor mondiale oliehandel, zijn meldingen van zeemijnen en verstoringen van scheepvaart.

Kritiek op honderd jaar oude wet groeit

De Jones Act ligt al langer onder vuur van economen en energie-experts. Zij stellen dat de wet de Amerikaanse energiemarkt onnodig duur maakt.

Omdat schepen die aan alle eisen voldoen schaars zijn en duur om te bouwen, wordt het volgens critici vaak goedkoper om olie vanuit het buitenland te importeren dan om brandstof binnen de Verenigde Staten te vervoeren.

In sommige regio’s, zoals New England, wordt daardoor zelfs vloeibaar aardgas uit het buitenland geïmporteerd, terwijl in de Verenigde Staten zelf grote voorraden beschikbaar zijn.

Ook bij eerdere crises werd de wet tijdelijk versoepeld. Dat gebeurde onder meer na een grote cyberaanval op een belangrijke Amerikaanse pijpleiding en na zware orkanen in Puerto Rico.

De huidige geopolitieke spanningen geven volgens sommige beleidsmakers opnieuw aanleiding om de regels tijdelijk los te laten.