Zelfs de Amerikaanse olie-industrie zit niet te wachten op de oorlog met Iran

In twee maanden tijd heeft president Trump twee OPEC-leden aangevallen. In januari werd de Venezolaanse president Maduro afgezet. In februari werd de Iraanse hoogste leider Khamenei gedood bij een Amerikaans-Israëlische aanval.

Voor een Amerikaanse olie-industrie die de afgelopen tien jaar juist afstand heeft genomen van buitenlandse avonturen, is het een ongemakkelijke situatie.

Hoe Amerika zichzelf onafhankelijk boorde

De afgelopen vijftien jaar bouwde de Amerikaanse olie-industrie een comfortabel bestaan op. Moderne boortechnieken brachten de VS dicht bij zelfvoorziening. Presidenten hoefden zich niet langer zorgen te maken over wereldwijde olieprijzen bij iedere diplomatieke zet. Amerikaanse olie- en gasproducenten konden lang plannen maken, aandeelhouders blij houden en ’s nachts rustig slapen.

Dat comfort staat nu onder druk. Met Trumps acties tegen Venezuela en Iran wordt de olie-industrie opeens weer een speler in het grote buitenlandbeleid, een rol waar veel bedrijven niets in zien.

Toen Trump olietopmannen uitnodigde op het Witte Huis en hen vroeg om Venezuela te helpen hun productie te herstellen, reageerde Exxon-CEO Darren Woods zonder omhaal. Venezuela is volgens hem geen land om in te investeren. Geen enkel bedrijf loopt graag rond in landen met onstabiele regeringen, corrupte ambtenaren en wisselende regels.

Producenten willen geen instrument van buitenlandbeleid zijn

De terughoudendheid is strategisch. Amerikaanse producenten hebben herhaaldelijk duidelijk gemaakt dat ze geen kortetermijnpieken najagen met langetermijninvesteringen. Een oorlog kan de olieprijs tijdelijk opdrijven, maar investeringen in nieuwe boorputten moeten jaren renderen. Als de prijs volgend jaar weer daalt, blijft de investering achter.

Daar komt bij dat de meeste Amerikaanse oliebedrijven zichzelf niet willen zien als instrument van het buitenlandbeleid. Als ze actief meedoen in Venezuela of Iran, worden ze direct verbonden aan het politieke succes of falen van Trump. Als een volgende president het beleid terugdraait, staan zij met de schade.

Maar de huidige situatie werkt wel in hun voordeel

Toch is er een ongemakkelijke waarheid. De oorlog en de Amerikaanse sancties houden Iraanse, Arabische en Venezolaanse olie uit de markt. Dat betekent minder concurrentie voor Amerikaanse producenten en hogere prijzen. Voor een industrie die publiekelijk afstand houdt van het conflict, is het privé geen slechte uitkomst.

De Amerikaanse olie-industrie bevindt zich daarmee in een spagaat. Publiekelijk willen bedrijven niet betrokken lijken bij Trumps acties. Privé hebben ze baat bij een voortduring van de spanning. Zolang Iraanse en Venezolaanse olie geblokkeerd blijft, blijven Amerikaanse vaten meer waard.

Einde van een tijdperk?

Voor industrieanalisten roept de situatie fundamentele vragen op. De Amerikaanse olie-productie kan niet eindeloos blijven groeien. Het Amerikaanse energieagentschap verwacht dat de olieproductie in 2029 piekt en de gasproductie in 2032, waarna een langzame daling volgt.

Als de oorlog in Iran lang aanhoudt of tot een langere periode van hogere prijzen leidt, kan dat de zoektocht naar nieuwe bronnen versnellen. De voor de hand liggende plekken: juist die landen die nu onder sancties staan of door slecht bestuur onder hun capaciteit produceren.

In die zin kan de huidige crisis het begin markeren van een nieuw tijdperk voor de Amerikaanse olie-industrie. Weg van de comfortabele olie-velden op eigen bodem, terug naar de wereld vol politieke risico’s en morele compromissen. Een wereld waarvan de sector de afgelopen jaren juist afstand had genomen.

Voor beleggers en consumenten betekent dat één ding: de dagen van stabiele, voorspelbare olieprijzen liggen mogelijk achter ons. En de Amerikaanse olie-industrie, hoe ongemakkelijk ook, vaart daar in stilte wel bij.