Waarom de bekende 10 procent op aandelen een halve waarheid is

Wie begint met beleggen, hoort vaak dat aandelen gemiddeld tien procent rendement per jaar opleveren. Dat klinkt aantrekkelijk voor mensen die vermogen willen opbouwen of eerder met pensioen willen. Maar achter dat gemiddelde schuilt een belangrijke waarschuwing.

Historische cijfers laten zien dat de beurs veel minder voorspelbaar is dan die tien procent doet vermoeden. Zelfs beleggers die hun geld jarenlang laten staan, kunnen uiteindelijk verlies maken.

Aandelen leveren historisch bijna 10 procent rendement op

De bekende vuistregel komt vooral uit de Amerikaanse aandelenmarkt. Uit historische gegevens over de periode van januari 1871 tot en met september 2026 blijkt dat Amerikaanse aandelen gemiddeld ongeveer 9,4 procent rendement per jaar opleverden.

Daarbij gaat het om het totale rendement, inclusief dividend dat opnieuw wordt belegd. Dividend is een deel van de winst dat bedrijven uitkeren aan aandeelhouders. Door dat geld opnieuw te investeren, kunnen beleggers profiteren van het rente-op-rente-effect. Hun eerdere rendement levert dan zelf ook weer rendement op.

Toch is het belangrijk om te weten dat de Verenigde Staten historisch tot de best presterende aandelenmarkten ter wereld behoren. Beleggers in andere landen konden niet altijd op vergelijkbare resultaten rekenen. De veelgenoemde tien procent is daarom geen rendement dat overal ter wereld vanzelfsprekend is.

Beurs levert zelden precies 10 procent op

Het grootste misverstand ontstaat wanneer beleggers denken dat hun vermogen ieder jaar met ongeveer tien procent groeit. In werkelijkheid schommelen de jaarlijkse rendementen enorm. Historisch varieerden de resultaten van ongeveer 44 procent verlies tot 57 procent winst.

In meer dan een kwart van de onderzochte jaren eindigden Amerikaanse aandelen met verlies. Slechts acht procent van de jaren leverde een rendement tussen acht en twaalf procent op. Dat betekent dat de beurs in de meeste jaren behoorlijk afweek van het bekende gemiddelde.

Voor beleggers die sparen voor een woning of hun pensioen, kan dat grote gevolgen hebben. Een flinke beursdaling vlak voordat zij hun geld nodig hebben, kan jarenlang opgebouwde winsten aantasten. Het historische gemiddelde biedt geen bescherming tegen zulke tegenvallers.

Zelfs tien jaar beleggen biedt geen garantie

Een lange beleggingshorizon helpt doorgaans om tijdelijke koersschommelingen op te vangen. Toch blijkt uit de geschiedenis dat zelfs periodes van tien jaar soms een negatief rendement opleverden.

Een extreem voorbeeld is de Grote Depressie. Na de beurscrash van 1929 duurde het meer dan vijftien jaar voordat de Amerikaanse aandelenmarkt, gemeten naar de nominale koersstand, het eerdere niveau weer bereikte. Beleggers die hun geld eerder nodig hadden, konden niet altijd op herstel wachten.

Daar komt bij dat het historische rendement niet hetzelfde is als wat beleggers uiteindelijk overhouden. Inflatie vermindert de koopkracht, terwijl belastingen en beleggingskosten het resultaat drukken. Nederlandse beleggers in Amerikaanse aandelen lopen bovendien valutarisico door veranderingen in de wisselkoers tussen de euro en de dollar.

De historische tien procent laat zien wat Amerikaanse aandelen over een zeer lange periode hebben opgeleverd. Het cijfer biedt echter geen zekerheid over toekomstige rendementen.