Grote Amerikaanse cryptowet nadert slotakkoord: erop of eronder

De Amerikaanse Senaat beslist volgende week dinsdag of de CLARITY Act überhaupt in debat mag komen. Die wet moet de cryptosector in één klap een compleet pakket spelregels geven, van toezicht tot de bescherming van klantengeld.

Sneuvelt de stemming, dan schuift het dossier door naar een Congres dat er straks heel anders uit kan zien.

Zeven Democraten of geen debat

Meerderheidsleider John Thune, de Republikeinse fractievoorzitter in de Senaat, zette de stemming op dinsdag 15 september om 20:15 uur Nederlandse tijd.

Het gaat nog niet om de wet zelf. Senatoren stemmen over een cloture-motie, een procedurele stap die het eindeloos doorpraten van tegenstanders afkapt en het echte debat opent.

Daarvoor zijn zestig van de honderd stemmen nodig. De Republikeinen hebben er 53, dus er moeten minstens zeven Democraten of onafhankelijken meedoen.

En juist die groep ligt nog dwars.

Zestig stemmen betekent trouwens nog geen wet. Daarna volgen amendementen en een eindstemming, en moet het Huis van Afgevaardigden er opnieuw naar kijken omdat de Senaatstekst afwijkt van de versie uit 2025.

De CLARITY Act moet in één keer vastleggen welke Amerikaanse regels gelden voor zo’n beetje alles wat met crypto te maken heeft.

Die regels ontbreken nu. Toezichthouders bepaalden de afgelopen jaren per rechtszaak wat mocht, waardoor bedrijven vaak pas achteraf hoorden dat ze de wet overtraden.

De wet verdeelt de markt daarom onder twee waakhonden. Beursbewaker Securities and Exchange Commission (SEC) gaat over effecten zoals aandelen, derivatentoezichthouder Commodity Futures Trading Commission (CFTC) over grondstoffen zoals olie en goud.

Dat onderscheid bepaalt veel. Een effect vraagt om zware informatieplichten en een streng vergunningstraject, een grondstof niet.

De CLARITY Act legt vast wanneer een token van de ene bak naar de andere schuift: zodra het netwerk volwassen genoeg draait en geen enkele partij er nog te veel zeggenschap over heeft.

Daarnaast komen er plichten voor de bedrijven zelf. Handelsplatformen, brokers en bewaarders moeten zich registreren, en tokenuitgevers moeten vertellen wie erachter zit, hoeveel tokens er zijn en wat het project doet.

Klantengeld moet los staan van het geld van het platform. Precies daar ging het mis bij de val van cryptobeurs FTX in 2022, toen klantentegoeden bij zusterbedrijf Alameda Research belandden.

Crypto bewaren in een eigen wallet blijft toegestaan, zodat niemand verplicht is alles bij een bedrijf te stallen. Bouwers van decentrale software krijgen een uitzondering, omdat zij dat geld van klanten nooit in handen hebben.

En cryptobedrijven vallen expliciet onder de Amerikaanse antiwitwasregels: klanten identificeren, verdachte transacties melden.

Bijna veertien maanden stil in de Senaat

Republikein French Hill, voorzitter van de commissie voor financiële diensten in het Huis van Afgevaardigden, diende de wet op 29 mei 2025 in.

Op 17 juli 2025 stemde het Huis in met 294 tegen 134 stemmen. Ruim zeventig Democraten stemden mee, wat het de meest breed gedragen cryptowet tot dan toe maakte.

Daarna liep het spoor dood in de Senaat, die aan een eigen versie begon. De landbouwcommissie ging in januari akkoord met 12 tegen 11 stemmen, de bankencommissie op 14 mei met 15 tegen 9.

Eerst kreeg de stablecoinwet GENIUS Act voorrang, die vorig jaar wel werd ondertekend door president Donald Trump. Daarna kwam de bankenlobby in het geweer tegen de rente die platformen op stablecoins mogen uitkeren.

Het tweede struikelblok zijn de ethiekregels rond de cryptobelangen van Trump. Democraten willen harde regels tegen verdienen aan projecten waarover je zelf beleid maakt. Ook over de aansprakelijkheid van DeFi-bouwers is nog geen akkoord.

Senator Cynthia Lummis, een bekende voorstander van Bitcoin (BTC), presenteerde op 22 juli een gecombineerde tekst. Een akkoord kwam er voor het zomerreces niet, waarna Thune op 8 augustus de procedure voor dinsdag in gang zette.

Wat als de CLARITY Act sneuvelt?

Dan resteren er dit jaar nog geen 36 vergaderdagen in de Senaat. Te weinig voor debat, amendementen, een eindstemming en een nieuwe ronde in het Huis van Afgevaardigden.

Bijna vier maanden op de klok, nog geen tweeënhalve vergaderdag per week. In januari 2027 wordt een nieuw Congres beëdigd en als de macht daar kantelt, dan begint een groot deel van het werk opnieuw. Lummis waarschuwde zondag dat de “volgende echte kans” dan pas in 2030 kan komen.

Op 3 november zijn alle 435 zetels in het Huis te vergeven en 33 in de Senaat. Voorspellingsmarkt Kalshi geeft de Democraten de beste papieren voor het Huis, de Senaat is ongeveer een muntje opgooien.

SEC-voorzitter Paul Atkins en CFTC-voorzitter Michael Selig gaan hoe dan ook door met eigen regels voor de cryptosector. Het verschil zit alleen in de houdbaarheid: wat een toezichthouder zelf bedenkt, kan zijn opvolger zo weer terugdraaien.

Een mislukte stemming dinsdag is formeel niet het einde. Thune kan de motie opnieuw indienen zodra hij denkt dat de zeven stemmen er wel zijn, alleen wordt de agenda met elke week wachten krapper.