Centrale banken kopen massaal goud na koersdip

Centrale banken hebben in het eerste kwartaal opvallend veel goud gekocht. Een daling van de goudprijs zorgde voor een nieuwe koopgolf, waarbij landen hun reserves uitbreidden. Ondanks dat meerdere landen juist goud verkochten, bleef de totale vraag stevig overeind.

Volgens cijfers van de World Gold Council kwam de netto aankoop uit op honderden tonnen goud in drie maanden tijd. Daarmee ligt het tempo van aankopen op het hoogste niveau in meer dan een jaar.  

Goudprijs onder druk door oorlog en rentezorgen

De goudmarkt kende een turbulent begin van het jaar. De prijs bereikte eind januari nog een recordniveau van bijna 5.600 dollar per ounce. Kort daarna sloeg het sentiment om.

In maart volgde een scherpe daling van ongeveer twaalf procent. Dat was de grootste maandelijkse terugval sinds de financiële crisis van 2008. De belangrijkste aanleiding was de uitbraak van een conflict tussen de Verenigde Staten en Iran, waardoor de markten wereldwijd nerveus reageerden.

Tegelijkertijd stegen energieprijzen hard. Dat wakkerde de inflatieverwachtingen aan. Beleggers hielden er daardoor rekening mee dat centrale banken de rente langer hoog zouden houden of zelfs verder zouden verhogen. Voor goud is dat doorgaans negatief, omdat het edelmetaal geen rente oplevert en dus minder aantrekkelijk wordt in een omgeving met hogere rendementen op andere activa.

Juist die combinatie van factoren drukte de goudprijs tijdelijk omlaag. En precies dat moment grepen veel centrale banken aan om hun slag te slaan.

Grote kopers grijpen hun kans

De daling van de goudprijs werkte als een uitnodiging voor landen die al langer wilden uitbreiden. Volgens de World Gold Council stapten vooral Polen, China en Oezbekistan actief in de markt.

In totaal werd er netto 244 ton goud toegevoegd aan de reserves. Dat is een duidelijke stijging ten opzichte van het voorgaande kwartaal, toen de aankopen nog rond de 208 ton lagen.

Opvallend is dat een deel van deze aankopen niet officieel wordt gemeld. Analisten schatten de werkelijke vraag daarom hoger in. Onderzoeksbureau Metals Focus maakt gebruik van handelsdata en veldonderzoek om deze verborgen aankopen in kaart te brengen.

Volgens een strateeg van de World Gold Council wachtten sommige centrale banken bewust op een correctie. Zij zagen de prijsdaling als een kans om relatief goedkoop grote hoeveelheden goud in te slaan.

Tegelijkertijd verkopen sommige landen juist goud

Tegenover de koopgolf stond ook een opvallende verkoopgolf. Verschillende landen besloten hun goudreserves juist af te bouwen.

In totaal werd naar schatting zo’n 115 ton goud verkocht door onder meer Turkije, Rusland en Azerbeidzjan. Dat riep tijdelijk vragen op over de blijvende interesse van centrale banken in goud, zeker omdat juist deze vraag de afgelopen jaren een belangrijke motor achter de prijsstijging was.

De redenen voor verkoop lopen uiteen. Turkije gebruikte goud om de eigen munt te stabiliseren en economische schokken op te vangen. Rusland verkocht een deel van zijn reserves om een begrotingstekort te financieren. Azerbeidzjan bracht zijn goudpositie terug binnen vastgestelde limieten.

Ondanks deze verkopen bleef de netto balans duidelijk positief. De aankopen overtroffen de verkopen ruimschoots, wat wijst op een aanhoudende strategische interesse in goud als reserve.

Onzichtbare vraag mogelijk nog groter

Een belangrijk deel van de goudmarkt blijft buiten het zicht van officiële statistieken. Niet alle aankopen van centrale banken worden openbaar gemaakt of direct gemeld bij internationale instellingen zoals het Internationaal Monetair Fonds.

Daardoor is het goed mogelijk dat de werkelijke vraag naar goud nog hoger ligt dan de gerapporteerde cijfers suggereren. Dit maakt het voor analisten lastiger om een volledig beeld te krijgen van de markt, maar onderstreept tegelijkertijd hoe belangrijk goud blijft in het mondiale financiële systeem.

De recente ontwikkelingen laten zien dat centrale banken actief inspelen op prijsbewegingen. In tijden van onzekerheid en schommelingen blijft goud daarmee een cruciale rol spelen binnen nationale reserves.