De economische gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten lijken voor veel huishoudens nog beperkt zichtbaar. Toch waarschuwen economen van RaboResearch dat dit beeld kan kantelen. Volgens hen wordt de echte impact van stijgende prijzen vaak pas veel later merkbaar.
Volgens RaboResearch begint de economische impact van een conflict meestal bij stijgende energieprijzen. Olie en gas worden duurder en dat werkt geleidelijk door in de rest van de economie.
Die hogere kosten worden eerst zichtbaar aan de pomp en op de energierekening. Vervolgens krijgen bedrijven te maken met stijgende uitgaven voor transport en productie.
Hoofdeconoom Hugo Erken legt uit hoe dat proces verloopt: “Na drie maanden zie je de eerste effecten bij industriële producten zoals staal. De prijs loopt geleidelijk op. Eerst wordt transport duurder, daarna producten waarin staal is verwerkt, zoals wasmachines en spelcomputers. Uiteindelijk stijgen ook de lonen.”
De afgelopen dagen schommelde de olieprijs sterk. Nadat Israël en de Verenigde Staten eind februari aanvallen uitvoerden op Iran, waarbij onder meer ayatollah Ali Khamenei om het leven kwam, stegen de prijzen direct.
Voor het uitbreken van het conflict lag de prijs van een vat olie rond de 64 dollar. Kort daarna liep die snel op. Op het hoogtepunt werd ongeveer 120 dollar per vat bereikt, door zorgen over verstoringen in de wereldwijde aanvoer.
Inmiddels is de olieprijs iets teruggezakt naar ongeveer 95,60 dollar per vat. Toch blijft de situatie onzeker. Vooral de spanningen rond de Straat van Hormuz spelen een belangrijke rol. Door deze zeestraat tussen Iran en Oman gaat ongeveer twintig procent van de wereldwijde oliehandel.
De onrust blijft voelbaar op de energiemarkt. Zo stegen de Europese gasprijzen recent met 35 procent na een aanval op een grote LNG-installatie in Qatar.
Door deze ontwikkelingen ontstaat er een vertraagd effect in de economie. Volgens RaboResearch duurt het lang voordat prijsstijgingen hun piek bereiken. Voor huishoudens wordt de grootste impact pas na ongeveer 21 maanden zichtbaar.
Dat betekent dat economische schokken van nu pas over langere tijd volledig doorwerken in prijzen van producten en diensten.
In de tussentijd verplaatst de prijsdruk zich stap voor stap door de economie. Eerst stijgen energie- en brandstofprijzen. Daarna volgen goederen zoals kleding, gereedschap en voedsel. Uiteindelijk nemen ook de lonen toe.
Dat klinkt positief, maar zorgt vaak voor nieuwe prijsstijgingen. Bedrijven berekenen hogere loonkosten door in hun prijzen.
De effecten worden uiteindelijk breed zichtbaar in de economie. Ook sectoren waar energie minder direct lijkt mee te spelen, krijgen ermee te maken.
Erken geeft als voorbeeld een hotelovernachting: “Het licht moet branden, de verwarming moet aan en er moet worden gekookt in het restaurant. Dat wordt allemaal duurder. Uiteindelijk moeten ook medewerkers beter worden betaald.”
Dat geldt ook voor diensten zoals de kapper of automonteur. Juist in deze sectoren komen prijsstijgingen later tot uiting, omdat lonen daar een grotere rol spelen.
Alleen voor nieuwe gebruikers: ontvang 10 XRP gratis bij je aanmelding. Bitvavo en Newsbit geven je tijdelijk een welkomstbonus ter waarde van tientallen euro’s.
Open een gratis account en handel voor minimaal 100 euro om je cadeau te activeren.
👉 Open nu een account en ontvang 10 XRP gratis
Meer dan 1,5 miljoen gebruikers vertrouwen al op Bitvavo.
Claim 10 XRP gratis Je wordt doorgestuurd naar
Dit zijn drie mogelijke economische scenario’s als gevolg van het Iran-conflict volgens Martin Wolf namens de Financial Times.
CPB verwacht lagere groei in Nederland. Koopkracht stijgt in 2026, maar oorlog, duurdere energie en tekorten blijven een risico.
Door storingen en cyberdreiging wordt betalen kwetsbaarder. Daarom adviseert de centrale bank om voorbereid te zijn met alternatieven.
Zit Bitcoin aan het einde van de bearmarkt en is de bodem bereikt? Als we de data mogen geloven zou dat laatste zomaar het geval kunnen zijn.
De Federal Reserve houdt de rente gelijk terwijl inflatiezorgen en geopolitieke spanningen toenemen. Bitcoin maakt onverwacht sprongetje.
Iran overweegt beperkte doorgang door de Straat van Hormuz, maar koppelt dat volgens media aan een opvallende eis rond betalingen in yuan.
